Τι είναι η Κοινωνική Οικολογία;

28/10/2009 at 7:18 μμ (Θεωρητικά) (, , , , , , , )


Η Κοινωνική Οικολογία αναπτύχθηκε ως θεωρία κυρίως από τον Murray Bookchin (1921-2006)[1]. Κεντρική της πεποίθηση είναι πως όλα τα οικολογικά προβλήματα ανάγονται σε κοινωνικά προβλήματα. Η ιδέα της «κυριαρχίας» επί της Φύσης και όλα τα οικολογικά προβλήματα που συνδέονται μ’ αυτή, πηγάζουν από τον τρόπο που οι άνθρωποι αντιμετωπίζουν ο ένας τον άλλο μέσω της κυριαρχικής νοοτροπίας και των ταξικών και ιεραρχικών θεσμών. Για τα οικολογικά προβλήματα δεν ευθύνεται γενικά και αόριστα η «ανθρωπότητα» αλλά τα συγκεκριμένα κοινωνικο-οικονομικά συστήματα, όπως ο καπιταλισμός, που όχι μόνο οδηγούν στην καταστροφή της Φύσης αλλά υπονομεύουν και την ίδια την κοινωνική ζωή. Το ξεπέρασμα της οικολογικής κρίσης προϋποθέτει, σύμφωνα με την Κοινωνική Οικολογία, μία ελεύθερη κοινωνία χωρίς ταξικές και ιεραρχικές διακρίσεις.

Φυσικά, η ιδέα της «κυριαρχίας επί της Φύσης» είναι εντελώς παράλογη εάν εκληφθεί κυριολεκτικά∙ ένας τέτοιος στόχος είναι στην πραγματικότητα ανέφικτος. Oι άνθρωποι αποτελούν μέρος της Φύσης. Αυτό το παράλογο ιδεολόγημα είναι όμως χρήσιμο στην καπιταλιστική ανάπτυξη που απαιτεί την εργαλειοποίηση των πάντων για τη δική της πραγμάτωση. Τα πάντα μπορούν να μετατραπούν σε «μέσα» με σκοπό την αέναη οικονομική μεγέθυνση, η οποία είναι αναγκαία για την επιβίωση των ισχυρότερων καπιταλιστών στον ασταμάτητο και σκληρό ανταγωνισμό μεταξύ τους. Έτσι η Φύση παρουσιάζεται συχνά ως «τυφλή», σκληρή και βίαια, σε τέτοιο βαθμό που η συσχέτιση μαζί της να απαιτεί δήθεν την «υποταγή» της.

Η Κοινωνική Οικολογία αντιλαμβάνεται τη Φύση ως μία αναπτυξιακή (developmental) διαδικασία και όχι σαν μία στατική πραγματικότητα. Η φύση δεν είναι απλά κάτι που μοιάζει με τη «θέα απ’ το παράθυρο» ή με το τοπίο ενός πίνακα. Ούτε είναι μία αναλλοίωτη ουσία σύμφωνα με την οποία πρέπει να προσαρμοζόμαστε (είναι εξίσου λάθος να ισχυριζόμαστε ότι υπάρχει «φύση» του ανθρώπου, καλή ή κακή∙ αυτού του είδους η μεταφυσική γίνεται λάστιχο για να ικανοποιεί αυθαίρετα κάθε επιδίωξη). Η Φύση είναι η ίδια η ιστορία της φυσικής εξέλιξης. Αυτή η ίδια η εξέλιξη μέχρι σήμερα χαρακτηρίστηκε από δημιουργία συνθετότερων μορφών ύπαρξης, από την ανόργανη ύλη στους πρώτους έμβιους οργανισμούς και από εκεί στα ανώτερα θηλαστικά. Τα ανθρώπινα όντα ανήκουν κι αυτά στο φυσικό συνεχές, όχι λιγότερο απ’ όσο ανήκουν τα υπόλοιπα θηλαστικά αλλά και οι υπόλοιποι οργανισμοί.

Η εξέλιξη του φυσικού κόσμου χαρακτηρίζεται από αυξανόμενη διαφοροποίηση και, όσο περίεργο κι αν ακούγεται, από μία ιστορία «υποκειμενικότητας». Από τις στοιχειώδεις «επιλογές» μίας αμοιβάδας που μπορεί να αισθάνεται κάποιες ιδιότητες του περιβάλλοντός της, την «επιλογή» μίας λευκής αλεπούς να κρύβεται στο χιόνι, τις «επιλογές» κάποιων πιθήκων να χρησιμοποιούν εργαλεία όπως κλαδιά για να αποσπούν μυρμήγκια από τις φωλιές τους, μέχρι τη δυνατότητα των ανθρώπων να δημιουργούν θεσμούς και να ζουν κοινωνικά στοχεύοντας μάλιστα και σε μία «ελεύθερη κοινωνία», διαγράφεται η ίδια η ιστορία της «υποκειμενικότητας» και η διαδικασία πραγμάτωσής της. Η φυσική εξέλιξη συνεπώς δεν είναι μόνο η διαδικασία που καθιστά τους οργανισμούς ικανούς να προσαρμόζονται σε νέες περιβαλλοντικές αλλαγές και προκλήσεις και τους εφοδιάζει με την ικανότητα να τροποποιούν το περιβάλλον τους με σκοπό να το προσαρμόσουν στις ανάγκες τους∙ με την εμφάνιση της ανθρώπινης κοινωνίας, αναδύεται και η δυνατότητα να ενθαρρύνεται και να εμπλουτίζεται η ίδια η βιοποικιλότητα και η περαιτέρω διαφοροποιημένη εξέλιξη του περιβάλλοντος. Αυτός ο πλούτος και η ποικιλία των μορφών ζωής δίνει τη δυνατότητα σε ολοένα πιο σύνθετες μορφές να αναδυθούν.

Η Κοινωνική Οικολογία είναι αντίθετη σε κάθε μορφή ανθρωποκεντρισμού, ο οποίος αντιλαμβάνεται τον κόσμο «φτιαγμένο» για ανθρώπινη χρήση, αλλά και σε κάθε μορφή βιοκεντρισμού, ο οποίος παραβλέπει την μοναδική θέση του ανθρώπου στην διαδικασία της βιολογικής εξέλιξης και αποδίδει την ίδια ακριβώς «εγγενή αξία» σε ανθρώπους και μικρόβια. Πράγματι, η εμφάνιση της ανθρωπότητας σηματοδοτεί ένα, τρόπον τινά, πέρασμα σε μία «δεύτερη φύση». Οι περιβαλλοντικές αλλαγές που προκαλούνται από τα ανθρώπινα όντα είναι γενικά διαφορετικές από αυτές που προκαλούνται από τα μη-ανθρώπινα, μιας και τα ανθρώπινα όντα χαρακτηρίζονται από μία τεχνική προνοητικότητα (άσχετα με το γεγονός ότι ορισμένες τεχνολογικές συνεπαγωγές αυτής της προνοητικότητας, οι οποίες οφείλονται κατά βάση στο κυρίαρχο εκμεταλλευτικό σύστημα, θεωρούμε πως είναι τελικά ασύμβατες με τα οικολογικά ιδανικά). Προικισμένοι με νοημοσύνη, επινοητικότητα, μεγάλες δυνατότητες επικοινωνίας και οργάνωσης θεσμών αλλά και σχετική ελευθερία από την ενστικτώδη συμπεριφορά, οι άνθρωποι μπορούν να τροποποιούν συνειδητά το περιβάλλον τους αλλά και να ενθαρρύνουν την ανάπτυξη του, σε αντίθεση με τους υπόλοιπους οργανισμούς που λειτουργούν κατά βάση ενστικτωδώς και χωρίς «συνείδηση», κυρίως προσαρμοζόμενοι στις περιβαλλοντικές αλλαγές. Αυτό τους το επιτρέπουν οι βιολογικές ικανότητες που τους κληρονόμησε η ίδια η φυσική εξέλιξη. Εξάλλου, η ίδια η κοινωνική ζωή βασίστηκε για τη δημιουργία της σε φυσικά, βιολογικά δεδομένα, πέρα από τα χαρακτηριστικά του νευρικού συστήματος, όπως στη μακρά περίοδο που απαιτεί το ανθρώπινο νεογέννητο για την ενηλικίωσή του, σε αντίθεση με τους περισσότερους άλλους οργανισμούς.

Ο πλούτος της φυσικής εξέλιξης οδήγησε στην εμφάνιση στον άνθρωπο μιας μορφής αυτοσυνείδησης η οποία παρέχει μοναδικές δυνατότητες για την περαιτέρω ενθάρρυνση της βιοποικιλότητας και της φυσικής εξέλιξης. Αυτές οι βιολογικές ικανότητες ήταν που κατέστησαν δυνατή την εμφάνιση της κοινωνικής ζωής και την εξέλιξη της κοινωνίας. Και η εξέλιξη της κοινωνίας επιτρέπει τη συνειδητή ανθρώπινη παρέμβαση στη φυσική εξέλιξη για την ενθάρρυνση και τον εμπλουτισμό της ίδιας αυτής εξέλιξης. Η Κοινωνική Οικολογία αποκλείει κάθε μεταφυσική τύπου «Γαίας» η οποία αυθαίρετα υποθέτει ότι η γη ως υποτιθέμενος ζωντανός οργανισμός «ξέρει» και «καθοδηγεί» αυτόματα και καλύτερα τη φυσική εξέλιξη έτσι ώστε ακόμα και μία καταστροφή από φυσικά αίτια να θεωρείται θεμιτή και να μη γίνεται προσπάθεια αναίρεσης των συνεπειών της.

Η κοινωνία δεν διαχωρίζεται από τη φύση παρά είναι η ίδια δυνάμει αυτοσυνειδητή φύση. Επομένως, δεν είναι τα ανθρώπινα όντα εγγενώς εχθρικά απέναντι στη Φύση, ούτε αποτελούν «παράσιτα», όπως θέλουν να μας κάνουν να πιστέψουμε διάφοροι μισάνθρωποι[2]. Η πολύπλοκη κοινωνική τους ανάπτυξη ωστόσο βρίθει αντιφάσεων, ανταγωνισμών, αντικρουόμενων συμφερόντων, που παραμορφώνουν και αναστέλλουν τις μοναδικές ικανότητες της ανθρωπότητας για έναν ενεργό ρόλο στην ενθάρρυνση της βιοποικιλότητας και την εξέλιξη των οικοσυστημάτων. Η κοινωνική απελευθέρωση από τους ιεραρχικούς θεσμούς και τον ιεραρχικό τρόπο του σκέπτεσθαι αποτελεί προϋπόθεση για να εκπληρώσει η ανθρωπότητα και η κοινωνική εξέλιξη (ως συνέχεια της φυσικής εξέλιξης αλλά και ποιοτικά διαφορετική) αυτές τις δυνατότητες. Σήμερα η ανθρωπότητα ως «δεύτερη» φύση, παραμένει κυρίως μία «άρνηση», μία αντίθεση απέναντι στην πρώτη φύση. Μία ελεύθερη και οικολογική κοινωνία, με συνείδηση των μοναδικών δυνατοτήτων της και του ρόλου της εντός των οικοσυστημάτων, θα αποτελούσε μία τρίτη, ελεύθερη φύση.

Ας δούμε τώρα συνοπτικά κάποια χαρακτηριστικά της ίδιας της κοινωνίας μέσα από την ιστορική εξέλιξή της. Η κοινωνική συμβίωση μέχρι σήμερα χαρακτηρίστηκε σε μεγάλο βαθμό από κοινωνικές δομές και θεσμούς με ιεραρχικό χαρακτήρα, βασισμένες στην κυριαρχία και την υποταγή. Η ιεραρχία αναφέρεται σε θεσμισμένες δομές κυριαρχίας, όχι μονάχα οικονομικού χαρακτήρα. Η ανάδυση της ιεραρχίας προηγήθηκε της ανάδυσης των τάξεων και μπορεί να επιβιώσει ακόμα και μετά την πιθανή κατάργηση τους. Εκτείνεται σε σχέσεις που ενυπάρχουν σε χώρους όπως η οικογένεια, οι διάφορες κοινωνικές ομάδες, η εκπαίδευση, η θρησκεία, οι χώροι εργασίας, η τεχνολογία και γενικότερα στους τρόπους που βλέπουμε τον κόσμο (συμπεριλαμβανομένου του φυσικού). Είναι ενδεικτικό ότι κάποιες από τις πρώτες θεσμισμένες ιεραρχίες βασιζόντουσαν, όχι στη συσσώρευση πλούτου, όπως θα μας έκανε να πιστέψουμε η σύγχρονη καπιταλιστική ιδεολογία, αλλά στην αποσυσσώρευση και στην προσφορά δώρων.

Εντούτοις, όπως καταδεικνύουν ανθρωπολογικές μελέτες[3], οι πρώτες κοινωνίες κατά την ανάδυσή τους είχαν ποικίλα εξισωτικά χαρακτηριστικά (ενδεικτικά αναφέρουμε το, μη αναγώγιμο, ελάχιστο αγαθών που είχαν όλα τα μέλη της κοινωνίας ασχέτως με την προσφορά τους στην κοινότητα, την επικαρπία, δηλαδή την κοινή ιδιοκτησία όλων των αγαθών, και την αλληλοβοήθεια). Όμως, ποικίλοι παράγοντες, τους οποίους δεν μπορούμε να συζητήσουμε σ’ αυτό το πολύ συνοπτικό κείμενο, επέτρεψαν σε κάποιες απλές βιολογικές διαφορές (ηλικίας και φύλου) να λάβουν μία παγιωμένη ιεραρχική θεσμική μορφή. Από τις πρώιμες γεροντοκρατίες μέχρι την άνοδο των πολεμιστών και την πατριαρχία[4], μία σειρά εξελίξεων υποβοήθησαν και συνέτειναν στην ανάδυση ιεραρχικών θεσμών και κατά συνέπεια μίας ιεραρχικής κοσμοαντίληψης η οποία επέτρεψε και την ανάδυση της ιδέας για την κυριαρχία επί της φύσης. Σ’ αυτές τις ιεραρχίες θεμελιώνεται και η μεταγενέστερη ανάδυση των τάξεων αλλά και του Κράτους.

Η κυριαρχία επί του ανθρώπου προηγείται της «κυριαρχίας» επί της φύσης και επομένως η τελευταία μπορεί να ξεπεραστεί σήμερα μονάχα σε μία κοινωνία χωρίς ταξικές και ιεραρχικές δομές. Σίγουρα υπήρξαν στο παρελθόν και κάποιες ιεραρχικές κοινωνίες, οι οποίες ήταν εντούτοις οικολογικές[5]. Σήμερα όμως, με την καπιταλιστική ανάπτυξη, η ιεραρχία έχει σε τέτοιο βαθμό συνδεθεί με την ιδέα τη κυριαρχίας πάνω στη φύση, ώστε είναι αδύνατο να ξεριζωθούν οριστικά τα οικολογικά προβλήματα χωρίς ένα οριστικό ξερίζωμα των θεσμισμένων ιεραρχιών. Οι αλλαγές στις αξίες και τη συμπεριφορά μας είναι σήμερα απαραίτητες για να επιλυθεί το οικολογικό και το κοινωνικό ζήτημα, όμως μπορούν να πραγματωθούν ουσιαστικά μόνο παράλληλα με αλλαγές στους κοινωνικούς θεσμούς σε κάθε τομέα της ζωής.

Ο καπιταλισμός, ως πραγματικός καρκίνος για την κοινωνία, βασίζεται στο δόγμα «ανάπτυξη ή θάνατος»: Η αδιάκοπη οικονομική μεγέθυνση συμβαίνει λόγω αντικειμενικών συνθηκών και είναι άτρωτη σε ηθικιστικές επικλήσεις και κριτικές. Ο σύγχρονος καπιταλισμός είναι δομικά ανήθικος και μία οικολογική κοινωνία προϋποθέτει την ανατροπή του, καθώς και την ανατροπή όλων των ιεραρχικών σχέσεων και αντιλήψεων. Η επιβίωση άλλων ιεραρχιών, μετά από μία πιθανή κατάργηση των τάξεων, όχι μόνο αφήνει περιθώριο στην ιεραρχική κοσμοαντίληψη (όπως αυτή επί της φύσης) να επιβιώσει, αλλά και οι ιεραρχικοί θεσμοί ως τέτοιοι μπορούν να επιτρέψουν ξανά στις τάξεις (με ποικίλες μορφές) να αναδυθούν.

Φυσικά, η ιστορική ανάπτυξη της κοινωνίας δεν ήταν μονομερής, κυριευμένη μονάχα από το «φάντασμα» της ιεραρχίας. Η ιεραρχία επανερχόταν με ποικίλες μορφές αλλά χωρίς ουσιώδεις διαφορές στο περιεχόμενο της. Μπορούμε να πούμε ότι κατά κάποιο τρόπο οι σύγχρονοι δυνάστες μοιάζουν υπερβολικά με τους ιστορικούς δυνάστες, μόνο που διαθέτουν σύγχρονα και διαφορετικά μέσα για την επιβολή της κυριαρχίας τους. Η λογική της κυριαρχίας ήταν πάντα η εργαλειακή λογική του μέσου και του σκοπού. Τα πάντα θεωρούνταν μέσα για την αναπαραγωγή της κυριαρχίας.

Παράλληλα ωστόσο μ’ αυτή την πλειοψηφούσα κληρονομιά της κυριαρχίας αναπτύχθηκε μία, μειοψηφούσα, αλλά πολύ πιο πλούσια «κληρονομιά ελευθερίας». Τεράστια ιστορικά κύματα δημιούργησαν δυνατότητες για κοινωνικές μορφές συμβίωσης που χαρακτηρίζονταν από μία άνευ προηγουμένου διεύρυνση της ελευθερίας και της ίδιας της λογικής.

Η γεωργική «επανάσταση» κατέστησε δυνατή τη σταθερότητα που απαιτεί η κοινωνική ζωή. Η «αστεακή επανάσταση», κατέστησε δυνατό το ξεπέρασμα της κοινωνικής ζωής που βασιζόταν στους συγγενικούς δεσμούς του αίματος, και επέτρεψε την υποτυπώδη δημιουργία της πολιτικής ζωής. Είναι χαρακτηριστικό ότι πριν από την «αστεακή» αυτή επανάσταση, κανείς δεν ενδιαφερόταν για την τύχη του διπλανού του, όσο φρικτή κι αν ήταν, εκτός αν αυτός ήταν συγγενής του. Ακόμα και τα πρώτα ιστορικά Κράτη είχαν ένα διφορούμενο ρόλο. Ήταν φυσικά βίαια, συγκεντρωτικά και καταδυνάστευαν φρικτά τους υπηκόους τους, ωστόσο ενοποιούσαν τους τελευταίους έστω στο επίπεδο της υποταγής, συμβάλλοντας στη σταδιακή δημιουργία της ιδιότητας του «πολίτη». Αυτό δεν σημαίνει ότι η ανάδυση των Κρατών ήταν αναγκαία ιστορικά. Η Κοινωνική Οικολογία δεν δέχεται κανενός είδους ιστορικό ντετερμινισμό. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι αρνείται τη δυνατότητα να φωτίσει διαλεκτικά ιστορικές διαδικασίες που δεν μπόρεσαν τελικά να αποφευχθούν.

Αυτές οι μεγάλες «επαναστάσεις» ήταν που επέτρεψαν την ανάδυση της δημοκρατίας και την πρώτη προσπάθεια να ξεπεραστεί η ιεραρχική οργάνωση της κοινωνίας. Ακολούθησε μία διαχρονική διεύρυνση των δημοκρατικών ιδανικών και της ελευθερίας, μέσα από επαναστάσεις ή κοινωνικές αλλαγές που οδήγησαν επιτακτικά το αίτημα για δημοκρατία σε όλες τις πλευρές της κοινωνικής ζωής. Οι μεγάλες επαναστάσεις για παράδειγμα σε Αγγλία, Αμερική και Γαλλία έδωσαν στην ελευθερία έναν οικουμενικό χαρακτήρα, ενώ με τη γαλλική επανάσταση ξεκίνησε σε σημαντικό βαθμό η συμμετοχή των γυναικών στην πολιτική ζωή. Οι επαναστάσεις του 19ου αιώνα και των αρχών του εικοστού διεύρυναν τα ιδανικά της ελευθερίας με την απαίτηση για τον τερματισμό της ταξικής κυριαρχίας ενώ στον εικοστό αιώνα αναδύθηκαν και τα προβλήματα της ιεραρχίας γενικότερα, από την Ισπανία του 1936 μέχρι τον Μάη του 1968 στο Παρίσι.

Σηματοδοτώντας άλλη μία ιστορική αμφισημία, η ίδια η τεχνολογική πρόοδος που συνέβη παράλληλα με την καπιταλιστική ανάπτυξη, διευρύνει σήμερα σε ακόμα μεγαλύτερο βαθμό τις δυνατότητες για ελευθερία, καθιστώντας το αίτημα γι’ αυτήν ακόμα πιο ρεαλιστικό. Η εντυπωσιακή δυνατότητα ριζικής ελάττωσης του μόχθου που απαιτείται από τα ανθρώπινα όντα για την επιβίωσή τους, βελτιώνει τις συνθήκες για τη διεύρυνση της πολιτικής συμμετοχής και την άνθηση της δημοκρατίας.

Έχοντας υπόψη τις ιστορικές αυτές δυνατότητες, η Κοινωνική Οικολογία αμφισβητεί το ίδιο το σύστημα της κυριαρχίας και όχι απλά τις ιεραρχικές και οικοκαταστροφικές ατομικές συμπεριφορές. Ασκεί εντούτοις κριτική και στην κατεστημένη ηθική, ιδιαίτερα στην αντίληψη: ό,τι είναι καλό για «εμένα» δεν μπορεί να είναι καλό για «εσένα» οπότε ο καθένας έχει το ατομικό συμφέρον του. Αμφισβητεί δηλαδή τον ηθικό σχετικισμό, ασκώντας ταυτόχρονα κριτική στον ηθικό απολυταρχισμό των θρησκευτικών εντολών και συστημάτων, ενώ διερευνά τη δυνατότητα μίας ελευθεριακής αντικειμενικής ηθικής.

Έμφαση δίνεται σε μία ηθική της συμπληρωματικότητας, τόσο όσον αφορά στους κοινωνικούς θεσμούς, όσο και στον τρόπο του σκέπτεσθαι και τη συσχέτιση με τη Φύση. Η Κοινωνική Οικολογία βλέπει τη φύση ως την «εν τω γίγνεσθαι επικράτεια της ελευθερίας, της ατομικότητας και της συνείδησης». Αυτό δεν το προϋποθέτει αυθαίρετα, το βλέπει στην ίδια τη φυσική ιστορία, με τον ίδιο τρόπο που βλέπουμε ένα απολίθωμα αποτυπωμένο στην πέτρα. Ο φυσικός κόσμος δεν είναι μία πραγματικότητα εχθρική στον άνθρωπο. Οι φυσικοί νόμοι και οι αιτιοκρατικές σχέσεις είναι αναμφισβήτητα χαρακτηριστικά του κόσμου που καθιστούν δυνατή την -πολύτιμη για την κοινωνική ζωή- επιστήμη. Συγχρόνως όμως, η Κοινωνική Οικολογία μας υπενθυμίζει ότι η ατομικότητα, η λογική και η ελευθερία αναδύθηκαν μαζί με την κοινωνία μέσω της φυσικής εξέλιξης και δεν βρίσκονται σε οξεία αντίθεση μαζί της.

Προβάλλεται έτσι το αίτημα για μία «συγκομιδή» των δυνατοτήτων που μας δίνει τόσο η «πρώτη φύση» όσο και η «δεύτερη φύση» (κοινωνία) και η αναίρεσή τους σε μία «τρίτη φύση» όπου η κοινωνία με τη φύση, διατηρώντας τις διαφορά τους, δεν θα υπάρχουν αντιθετικά αλλά συμπληρωματικά η μία για την άλλη. Η Κοινωνική Οικολογία στέκεται ενάντια στους κληρονομημένους δυϊσμούς ανθρωπότητας και ζωικότητας, κοινωνίας και φύσης, ατόμου και κοινωνίας, ελευθερίας και αναγκαιότητας. Δεν προτάσσει την ταυτότητα αυτών των ζευγών αλλά τη συνέχεια μεταξύ τους, την ταυτόχρονη ενότητα και διαφορά τους.

Η Κοινωνική Οικολογία ευαισθητοποιείται απέναντι στις δυνατότητες που ενυπάρχουν σε έναν δεδομένο αστερισμό φαινομένων. Ο οργανικός και διαλεκτικός τρόπος σκέψης που προκρίνει, αναζητά τη δυνατότητα ύπαρξης μίας μεταγενέστερης μορφής στην προγενέστερή της. Δίπλα στη συμβατική λογική αναπτύσσει και μία διαλεκτική λογική η οποία παρακολουθεί την αναπτυξιαξή διάσταση της πραγματικότητας.

Όραμα και ηθική της Κοινωνικής Οικολογίας αποτελούν έτσι (συνοπτικά) η συμμετοχή, η συμπληρωματικότητα αλλά και η διαφοροποίηση, πρακτικές που οι κρατικοί και ιεραρχικοί θεσμοί υπονομεύουν, όταν προωθούν μία ισοπεδωτική ομοιομορφία παράλληλα με την κατάρρευση των οικοσυστημάτων.

Η προσπάθεια για την πολιτική πραγμάτωση των ιδανικών της Κοινωνικής Οικολογίας εκβάλλει στο πρόταγμα του κομμουναλισμού[6]. Το πρόταγμα αυτό αγκαλιάζει, εκτός από τους ταξικούς, και αγώνες οικολογικούς, φεμινιστικούς, και γενικότερα αντι-ιεραρχικούς. Η ανατροπή των ιεραρχικών θεσμών, του κράτους και των τάξεων, δεν έχει νόημα αν δεν συμπληρωθεί με μία μη ιεραρχική και οικολογική κοινωνία που θα λειτουργεί με τις αρχές της άμεσης δημοκρατίας και μίας ηθικής οικονομίας (σε συμφωνία με την αρχή «από τον καθένα σύμφωνα με τις δυνατότητές του, στον καθένα ανάλογα με τις ανάγκες του»). Σ’ αυτό το πλαίσιο, όλη η εξουσία ασκείται από τις ανοιχτές σε όλους αμεσοδημοκρατικές συνελεύσεις, στο επίπεδο της γειτονιάς και του δήμου.

Ο ελευθεριακός δημοτισμός (όπως αποκαλείται το πολιτικό σκέλος της Κοινωνικής Οικολογίας), δεν επιζητά κάποιες «νησίδες» ελευθερίας, οι οποίες είναι μάλιστα εν πολλοίς ανέφικτο να επιβιώσουν. Επιζητά μία συνομοσπονδία κοινοτήτων και δήμων (μία «κομμούνα από κομμούνες»), η οποία θα αμφισβητήσει συνολικά το έθνος-κράτος και το καπιταλιστικό σύστημα και θα αντιπαλέψει κάθε ιεραρχικό θεσμό. Καθώς δηλαδή δεν πρόκειται και περί τοπικιστικού ιδεώδους, στοχεύει σε μία συνομοσπονδιακή οργάνωση η οποία μπορεί να απαιτεί δίκτυα συνομοσπονδιακών συμβουλίων, που απαρτίζονται από ανακλητούς εντολοδόχους με καθαρά διαχειριστικό και συντονιστικό ρόλο. Η πολιτική, η οποία θα αγκαλιάσει ξανά το σύνολο της κοινωνικής ζωής, θα ασκείται μόνο στις συνελεύσεις και δια μέσου αυτών.

———————————————————————–

[1] Μία καλή συνοπτική εισαγωγή για την Κοινωνική Οικολογία στα ελληνικά, αποτελεί το «Ξαναφτιάχνοντας την κοινωνία» του Μάρεϊ Μπούκτσιν (sic),  μτφ. Τάσος Κυπριανίδης, Εκδόσεις Εξάντας.

[2] Αξίζει να σημειωθεί πως η κοινωνική οπτική και κριτική που προτάσσει η κοινωνική οικολογία αναιρεί και τις αντιδραστικές σύγχρονες μυθολογίες που αποδίδουν την οικολογική κρίση πρωτίστως στην αύξηση του παγκόσμιου πληθυσμού.

[3] Π.χ. οι γλωσσολογικές αναλύσεις της Dorothy Lee για τους Ινδιάνους Wintu στη δυτική ακτή των ΗΠΑ αλλά και οι μελέτες του Paul Radin

[4] Δηλαδή βασικά την κυριαρχία του άντρα επί της γυναίκας, αλλά και επί των κατώτερών του ανδρών. Η υποταγή της γυναίκας έγινε εφικτή μονάχα όταν είχε ολοκληρωθεί η υποταγή της πλειοψηφίας των ανδρών στον «μεγάλο πολεμιστή». Αυτό βέβαια δεν αναιρεί το γεγονός ότι η θέση της υποταγμένης γυναίκας ήταν πολύ χειρότερη απ’ αυτή των υποταγμένων ανδρών.

[5] Ως τέτοια αναφέρεται συνηθέστερα η Αιγυπτιακή κοινωνία, της εποχής των δυναστειών των Φαραώ.

[6] Αυτά τα θέματα θέλουμε να πραγματευτούμε φυσικά σ’ αυτό το ιστολόγιο, χωρίς να θεωρούμε αναγκαστικά «ευαγγέλιο» τις απόψεις του Bookchin ή οποιουδήποτε άλλου στοχαστή. Παρουσιάσαμε εδώ τις βασικές ιδέες της Kοινωνικής Oικολογίας για έμπνευση και προσανατολισμό, όχι για να γίνουν άκριτα αποδεκτές. Μία καλή εκλαϊκευτική εισαγωγή πάντως στα ελληνικά για το «τι εστί» κομμουναλισμός μπορεί να βρει ο αναγνώστης στο δοκίμιο του Bookchin «Το πρόταγμα του κομμουναλισμού», μτφ. Αλέξανδρος Γκεζερλής, Εκδόσεις Αλεξάνδρεια.

About these ads

Χωρίς σχόλια

  1. Sakis said,

    Η ΕΞΕΛΙΞΗ ΚΑΙ ΟΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΘΕΩΡΙΕΣ

    Κριτικη της θεωριας του Δαρβινου

    ~Ουρανοι διηγουνται δοξαν Θεου~

    Η θεωρια του Δαρβινου που προσπαθει να διελευκανει την καταγωγη της ζωης έιναι κεντρική στην συγχρονη κοσμοαντιληψη αν και καποιες προσπαθειες νατουραλιστικης εξηγησης του υπαρκτου και του ανυπαρκτου βιολογικου κοσμου εγιναν και παλιοτερα. Η Δαρβινικη θεωρια και η νεοτερη ομως διτυπωση της είναι αυτη που έχει οσο καμμια άλλη συνεπαρει τα πληθη, και εχει εισχωρησει τοσο βαθια στην συνειδηση του ειδικου και του μη-ειδικου που αποτελει το νεο καταγωγικο μυθο-πασπαρτου ενος μεγαλου μερους της ανθρωποτητας συμφωνα με τον οποιο όλα οφειλουν να ερμηνευτούν. ( απο το γιατι οι ανθρωποι πιστεουν στον Θεο μεχρι το γιατι οι αντρες προτιμουν γυναικες με μεγαλα στηθη)

    Αλλα τι ακριβως λεει αυτη η θεωρία. Εξελιξη? συμφωνα με την Βικιπαιδεια είναι η αλλαγη στα κληρονομημενα χαρακτηριστικα ενος πληθυσμου οργανισμων μεσω διαδοχικων γενεων. Οι πληθυσμοι αυτοι μπορει να διαφοροποιηθουν σε νεα ειδη μεσω της τυχαιας διαφοροποιησης του γενετικου υλικου τους (μεταλλάξεις τυχαιες) -το οποιο κωδικοποιει την συνθεση νεων πρωτεινων. Το αν αν οι νεοι οργανισμοι επιβιωσουν- εδραιθούν εξαρταται απο την πιεση της φυσικης επιλογης η οποια επιλεγει τα ωφελιμα για την επιβιωση χαρακτηριστικα. Οι εξελικτιολογοι ενστερνιζονται την ιδεα πως ολοι οι οργανισμοι έχουν ένα κοινο προγονο που έζησε πριν 3,500 εκ. χρονια ο οποιος “δημιουργηθηκε” απτην ανοργανη υλη σε μια μικρη λιμνουλα υπο καταλληλες συνθηκες.

    Η εν πρωτοις λογικοφανης και απλη αυτη θεωρία δεν αργησε να αποτελεσει το πραγματικο οπιο του λαου και των φυσιοκρατων διανοουμενων , και αποτελεσε ισως για πολλους το τελευταιο ( η το πρωτο για τον ευεπηρεαστο νεαροκοσμο) καρφι στην παλια μεταφυσικη με επιστημονικοφανη -τουλαχιστον- πλεον κριτηρια. Πόσο επιστημονικη όμως στ” αληθεια ειναι αυτη η νεα μεγαλη αφηγηση;

    Η εξελεκτικη θεωρία αποθνησκει και ο επιθανατιος ρογχος της δεν θα αργησει να σηματοδοτησει μια να διευρυνση της ανθρωπινης συνειδητοτητας η οποια θα ξαναθεσει τα θεμελιωδη ερωτηματα της ζωης. Ενα νεο κυμα πρωτοπορων αντιδογματιστων επιστημονων και φιλοσοφων ( Jonathan Wells,William Dembski , Michael Behe, David Berlinski , Michael Denton ) έχει πλεον καταφερει το τελευταιο κτυπημα στην σαθρη λογικη και τις ψευδαισθησεις της Δαρβινικης θεωρίας.

    Η αποδομηση αυτη θα εκτελεστει σημειο προς σημειο και βασιζεται στην κοινη λογικη, στην επιστημονικη ερευνα , και την υπαρξιακη βεβαιοτητα χωρις παρεμβολη φιλοσοφικων κενολογιων και γενικευσεων.

    Η απαρχη της Ζωης

    Πώς μπορουμε να ερμηνευσουμε την υπαρξη της εμβιας αφθνονιας. Απο που ξεκινησαν όλα . Πως προηλθε η ζωη απο την ανοργανη υλη. Συμφωνα με τους εξελιξιολογους οταν παγωσε η Γη ξαφνικα κατι εγινε και εμφανιστηκαν οι πρωτοι προκαριωτικοι οργανισμοι . Δεν υπαρχει καμμια ενδειξη οτι προυπηρχαν άλλοι οργανισμοι πριν απο αυτους. Το ερωτημα της προελευσης αυτων των τοσο συνθετων οργανισμων πρεπει να απαντηθει και ειδικα η συσκευη συνθεσης πρωτεινων που βασιζεται στο DNA που υπαρχει στα κυτταρα αυτα . Αυτο ομως μενει ανερμηνευτο και δυσεπιλυτο γιατι όπως λεει ο Karl Popper. :

    “Αυτο που κανει την προελευση της ζωης και του γενετικου κωδικα ενα ενοχλητικο αινιγμα ειναι το εξης: ο γενετικος κωδικας είναι χωρίς καμμια βιολογικη λειτουργια αν δεν εχει μεταφραστει, αν δεν οδηγει δηλαδη στην συνθεση των πρωτεινων των οποιων η δομη διαμορφωνεται απο τον κωδικό. Αλλα όπως σημειωνει ο Μονοντ τα οργανα με τα οποια το κυτταρο (τουλαχιστον το μη- πρωτογονο κυτταρο το οπιο εινια το μονο που γνωρίζουμε) μεταφραζει τον κωδικό “ αποτελειται απο τουλάχιστον πενηντα μακρομοριακα εξαρτηματα που τα ιδια κωδικοποιουνται απο το DNA. Ετσι ο κωδικος δεν μπορει να μεταφραστει παρεκτος με την χρηση καποιων προιοντων της μεταφρασης του. Αυτο αποτελει ενα πραγματικα παραξενο κυκλο, εναν φαυλο κυκλο για οποιαδηποτε αποπειρα μας να συνθεσουμε ενα μοντελο, η μια θεωρία , της γενεσης του γενετικου κωδικου.”
    Το ιδιο προβλημα αλλωστε είχει κατανοησει και ο Καστοριαδης. ( Σταυροδρομια του λαβυρινθου)

    Ωστοσο ας δουμε προσεκτικα τις υποθεσεις των εξελιξιολογων.

    Το 1924 ο Ρωσος βιοχημικος Αλεξαντερ Οπαριν, προτεινε μια καθαρα υλιστικη προσεγγιση για την δημιουργια της ζωης. Συμφωνα με αυτον το πρωτο κυτταρο προηλθε απο αβια υλη, αλλα οχι μονομιας. Οι απλες χημικες ενωσεις , κατα το Οπαριν, συνενωθηκαν και συνδυαστηκαν για να σχηματισουν μεγαλες, συνθετες ενωσεις οπως ειναι τα αμινοξεα. Αυτα συνενωθηκαν για να σχηματισουνενα δικτυο μεσα σε ενα κυταρικο τειχος. Συμφωνα με τον Οπαριν η ατμοσφσιρα της νεαρης Γης ηταν πολυ διαφορετικη απτη σημερινη. Ενεργειακες πηγες οπως η θερμοτητα απο ηφαιστεια η απο κεραυνους υποτιθεται οτι δρουσαν πανω σε απλες ενωσεις ανθρακας στην ατμοσφαιρα μεταμορφωνοντας τα σε πιο συνθετες ενωσεις . Η ιστορια συνεχιζει στην θαλλασσα οπου οι ενωσεις αυτες λεει ο Οπαριν οτι ηρθαν κοντα και σχηματισαν μικροσκοπικα συμπλοκα, τους προγονους των πρωτων ζωντανων οργανισμων στην Γη. Ο Χαλντειν το 1928 προσεθεσε και τη υπεριωδη ακτινοβολια στην εξισωση.

    Αυτη ειναι σε γενικες γραμμες η θεωρια της προβιοτικης ή χημικης εξελιξης συμφωνα με την οποια η ζωη αναδυθηκε απο μια αρχεγονη προβιοτικη ΣΟΥΠΑ. Αυτη η αποψη εινια γνωστη και ως η υποθεση Οπαριν-Χαλντειν. Συμφωνα με την αυτη την υποθεση επιπλεον, η τυχαιοτητα απο μονη της δεν θα μπορουσε να οδηγησει την διαδραση των χημικων ενωσεων που απαιτει η συνθεση συνθετων βιομοριων και απο κει της ζωης. Ο Οπαριν εισγει εδω την εννοια της ενγενουν αυτοργανωσης των βιομοριων.

    Αλλα ας προσπελασουμε αναλυτικα της προυποθεσεις της ιδρυτικης αυτης υποθεσης.

    Προυποθεση 1 Αναγωγικη ατμοσφαιρα. Πολυ ελευθερο υδρογονο στην ατμοσφαιρα και λιγο ή καθολου οξυγονο.

    Η προαναφερθεισα συσσωρευση οργανικων ενωσεων δεν θα ηταν δυνατη αν η ατμοσφαιρα της Γης αποτελουνταν απο σημαντικες ποσοτητες ελευθερου οξυγονο., επειδη αυτο οξειδωνει τις οργανικες ενωσεις. Ο Οπαριν ετσι πιστευε οτι η πρωιμη ατμοσφαιρα αποτελουνταν απο CH4, NH3 υδρογονο και υδρατμους, ηγουν μια αναγωγικη ατμοσφαιρα. Επιπλεον πιστευε οτι τα πρωτα κυτταρα ηταν αναεροβια και ετεροτροφα.

    Προυποθεση 2. Συντηρηση. Οι απλες οργανικες ενωσεις που σχηματιζονταν στην αρχεγονη σουπα με καποιο τροπο συντηρουνταν ετσι ωστε η ενεργεια υπευθυνη για τον σχηματισμο τους να μην τις κατεστρεφε.

    Προυποθεση 3. Συγκεντρωση. Οι βιολογικες ενωσεις συσσωρευτηκαν σε ικανες συγκεντρωσεις ετσι ωστε να συνενωθουν μεταξυ τους ωστε να σχηματισουν τα μεγαλα συνθετα μορια τα απαραιτητα για την ζωη (πρωτεινες, ενζυμα, DNA, RNA)

    Προυποθεση 4 . Ομοιομορφος προσανατολισμος. Μονο τ αμινοξεα με αριστερο προσανατολισμο συνδυαστηκαν ωστε να παραγουν τις πρωτεινες της ζωης, και μονο τα σακχαρα δεξιου προσανατολισμου αντεδρασαν ωστε να δωσουν τους πολυσακχαριτες και τα νουκλεοτιδια.

    Προυποθεση 5. Ταυτοχρονη αναδυση των αλληλοεξαρτωμενων βιομακρομοριων ( π.χ DNA πρωτεινες). Ο γενετικος μηχανισμος που οδηγει στην πρωτεινοσυνθεση και οι πρωτεινες που δομησαν αυτιν το γενετικο μηχανισμο δημιουργηθηκαν σταδιακα και ηταν παροντες στα πρωτα αναπαραγωμενα πρωτοκυτταρα.

    Προυποθεση 6. Λειτουργικη ολοκληρωση. Τα πολυ οργανωμενα χιλιαδες κομματια του χημικου μηχανισμου του κυτταρου, αναδυθηκαν σταδιακα στα πρωτοκυτταρα.

    Προυποθεση 7. Η φωτοσυνθεση αναπτυχθηκε σταδιακα στα πρωτοκυτταρα.

    Μερος των παραπανω υποθεσεων εξεταστηκε με τα περιφημα πειραματα προσομοιωσης των Miller και Urey το οποιο να σημειωσουμε εδω διδασκεται δυστυχως ακομη στα σχολεια. Δεν ειχαν βεβαια την αξιωση να δημιουργησουν ζωη στο εργαστηριο, αλλα να εξετασουν το ποιες ενωσεις θα μπορουσαν να παραχθουν στην υποτιθεμενη πρωιμη ατμοσφαιρα της Γης . Το 1953 αναφερθηκε το πρωτο πειραμα. Ο Miller οπως ειναι γνωστο ανελυσε την ουσια που παγιδευτηκε στο πατο του μηχανισμου και αναγνωρισε καποια αμινοξεα που απαντωνται σε πρωτεινες . Απο τοτε άλλες απαραιτητες για την ζωη χημικες ενωσεις εχουν συντεθει σε εργαστηριακες ελεγχομενες συνθηκες .

    Το Προβλημα με τις υποθεσεις του Οπαριν (αντιστοιχα)

    1. Οι επιστημονες εχουν πλεουν στα χερια τους ισχυρες αποδειξεις οτι μεγαλες ποσοστητες οξυγονου συνεθεταν την πρωιμη ατμοσφαιρα της. Για παραδειγμα ξερουμε οτι πολλα ορυκτα αντιδρουν με οξυγονο και τα οξειδια που παραγονται απαντωνται σε πετρωματα τα οποια χρονολογουνται πριν απο την υποτιθεμενη αναδυση της ζωης. . Αυτο ( η ελλειψη οξυγονου) συνεπαγεται οτι θα ηταν αδυνατο να παραχθουν οι οργανικες εκεινες ενωσεις που παρατηρηθηκαν στο πειραμα του Miller και Urey (στο οποιο ελειπε το οξυγονο). Ενα επιπλεον παραδοξο με την υποθεση του Οπαριν ειναι οτι χωρις οξυγονο και παλι δεν θα σχηματιζονταν και δεν θα συνενωνονταν οργανικες ενωσεις. Ικανες ποσοτητες οξυγονου θα ηταν απαραιτητες για να παραξουν οζον. Το οζον προστατευει την Γη απο επικινδυνα επιπεδα υπεριωδους ακτινοβολιας.
    Ενα αλλο προβλημα με την υποθεση και συνεπως το πειραμα ειναι αυτο του υδρογονου, το οποιο θεωρουν ως παρον σε μαγαλες ποσοτητες στην πρωιμη γηινη ατμοσφαιρα . Εντουτοις οι γωχημικοι τη δεκαετια του 1960 κατέληξαν στο οτι αυτη αποτελουνταν κυριως απο υδρατμους, δειοξειδιο του ανθρακα, αζωτο και μονο ιχνη υδρογονου και καθουλο μεθανιο και αμμονια .

    Και τι προκυπτει αν επναλαβουμε το πειραμα με αυτες τις συνθηκες. Απολυτως τιποτα, κανενα αμινοξυ. Ο Τζον Χοργκαν στο Scientific American δηλωσε το 1991: μια ατμοσφαιρα με CO2 , αζωτο κα ιυδρατμους “ δεν θα ηταν ευνοικη για την συνθεση αμινοξεων. (αλλα ακομη και αν δημιουργουνταν αμονοξεα , αυτο δεν σημαινει οτι θα οδηγουμασταν στηην αναδυση κυτταρων)

    2. Τα πειραματα των Miller και Urey αποσιωπουν την καταστροφικη επιδραση της ενεργειας . Στα πειραματα αυτα, τα αμινοξεα και αλλες οργανικες ενωσεις που δημιουργουνται συλλεγονται γρηγορα απο μια παγιδα ωστε να μην καταστραφουν.Τετοιοι μηχανισμοι δεν αντιστοιχουν στην πραγματικοτητα.

    3. Δυστυχως ουτε αυτη η υποθεση στεκει στην κριτικη διερευνυση. Αν τα αμινοξεα σχηματιζονταν στην πρωιμη Γη, δεν θα επεπλεαν σε λιμνες απλα περιμενωντας τα καταλληλα αμινοξεα για να σχηματισουν πρωτεινες. Αντιθετως θα δημιουργουσαν ενωσεις με άλλες ενωσεις και θα ηταν ανικανες για οποιαδηποτε βιολογικη λειτουργια. Σε μια οργανικη σουπα γεματη απο διαφορες ενωσεις, τα αμινοξεα δεν θα ετειναν να ενωθουν με αμινοξεα ουτε και τα σακχαρα με τα σακχαρα, αλλα θα προεκυπταν διφορες αλληλο-αντιδρασεις.

    4. Χωρις καποιον καταλυτη που να προαγει την δημιουργια πεπτιδικων δεσμων η 3-5 φωσφοδιεστερικους δεσμους, δεν μποει να υπαρχει οδος δημιουργιας πρωτεινων DNA και RNA. Οι μονοι βεβαια καταλυτες που γνωρίζουμε ειναι τα ενζυμα και τα ριβοσωματα, και αυτα με την σειρα τους προυποθετουν την υπαρξη του μηχανισμου DNA , RNA. Αυτος ακριβως ο μηχανισμος οπως ειπαμε ειναι ακριβως αυτο που η επιστημονικη ερευνα δεν μπορει να προυπεθεσει αλλα πρεπει να εξηγησει.

    5. Ακομη και αν έιχαμε ολα τα δομικα και χημικα συστατικα απο τα οποια αποτελουνταν ενα κυττταρο δεν θα μπορουσαμε υπο οποιεσδηποτε συνθηκες να περασουμε σε ενα ζωντανο κυτταρο.

    6. Κανενας μεχρι στιγμης γνωστος μηχανισμος δεν μπορει να δωσει απαντηση στο πως αναδυθηκε ο μηχανισμος της φωτοσυνθεσης.

    Το ανεκδοτο με τους εξωγηινους

    Ειναι γεγονος, οι εξελικτιστες πιστευουν στα πρασινα ανθρωπακια . Ο αρχιερεας των δαρβινιστων Ντωκινς προωθει την θεωρια της πανσπερμιας ως πιθανη , την θεωρία δηλαδη που ενστερνιζεται την ιδεα οτι η ζωη στη Γη προηλθε απο την εισβολη εξωγηινης ζωης μεσω καποιου μετεωριτη. Το προβλημα με την θεωρια αυτην περα απο την πλακα είναι οτι η υπαρξη εξωγηινης ζωης χρειαζεται η ιδια εξηγηση για την προελευση της , αλλα επισης αποτελει και μια ενδειξη των τεραστιων προβληματων των βιολογιστικων θεωρίων για την απαρχη της ζωης . Αποτελει δε και μια ομολογια πως η ζωη προυποθετει μια αλλη εξωγενης ευφυια να κινει τα νηματα. Ο Ντωκινς αλλωστε στην συνεντυξη του στο ντοκιμαντερ Expelled: no intelligence allowed ομολογει την αναγκαιοτητα μιας ευφυους υπαρξης . ( http://www.youtube.com/watch?v=BoncJBrrdQ8)

    Γενετικη και Μακροεξελιξη

    Μεχρι εδω αποδειξαμε οτι οι συνθηκες και οι μηχανισμοι που απαιτει η υλιστικη θεωρια περι απαρχων της ζωης για την εγκυροτητα της ειναι εντελως ανυπαρκτες. Αλλα ας υποθεσουμε χαριν της συνεχισης της συζητησης οτι με καποιο μυστηριωδη τροπο ολα αυτα συνεπεσαν ακριβως σε μια μεγαλη συμπαντικη συμπτωση και δημιουργηθηκε το πρωτο κυτταρο. Για την αναδυση ολων των νεων μορφων η θεωρια της εξελιξης απιατει εναν διαφοροποιητικο μηχανισμο και εναν επιλεκτικο μηχανισμο οπως ειπαμε. Με τις μεταλλαξεις ασχολειται η επιστημη της γενετικης.

    Ακομη και πλεον ανιδεος πρωτοετης βιολογος γνωριζει οτι οι περισσοτερες μεταλλαξεις έιναι καταστροφικες για τον οργανισμο. Και αυτες που δεν είναι ζημιογονες ειναι ουδετερες, μητε βοηθωντας μητε εμποδιζοντας τον οργανισμο.

    Εκτος απο τις ακραιες συνθηκες στις οποιες οι περιβολλαντικες προσβολες αυξανουν πολυ την επιλεκτικη πιεση ( οπως στα βακτηρια που εκτιθενται σε αντιβιοτικα και αποκτουν ανοσια ) καμμια επωφελης σημειακη μεταλλαξη δεν γνωριζουμε. Τετοιες βεβαια αλλαγες δεν μπορουν να θεωρηθουν ως δηλωτικες μακροεξελιξης εφοσον τα κυτταρα υποκεινται μονο μικρες αλλαγες σε ενα μονο μοριο. Επιπροσθετα οταν η πιεση εκλειψει το πλεονεκτημα που αποκτηθηκε τεινει να χαθει. Αυτο δεν ειναι εξελιξη.
    Στις περισσοτερες των περιπτωσεων οι σημειακες μεταλλαξεις σε λειτουργικα γονιδια ειναι θανατηφορες. Ως αποτελεσμα η φυσικη επιλογη κατα την θεωρια επιλεγει εναντιον αυτων των αλλαγων.

    Μια ενναλακτικη προταση ειναι να κοιταξουμε στις χρωσομικες μεταλλαξεις μηπως και εκει βρουμε την λυση στο αινιγμα, οπως κανουν πολλοι νεο-Δαρβινιστες. Θεωρουν τον διπλασιασμο του γονιδιου ως ιδιαιτερα σημαντικο μηχανισμο.
    Αλλα και παλι υπο κριτικη διερευνηση η υποθεση αυτη μπαινει στο ντουλαπι. Αντιθετα προς το αρχικο γονιδιο το οποιο παραμένει λειτουργικο, το νεο γονιδιο απλα καθεται εκει και περιμενει μια νεα τυχαια σημειακη μεταλλαξη που ομως οπως ειπαμε ειναι εξαιρετικα σπανιες.

    Άλλα ας κανουμε ενα βημα πισω στην υπερασπιση της θεσης μας και ας υποθεσουμε παλι πως συντελιται μια ευνοικη μεταλλαξη . Για να λειτουργησει ενας οργανισμος επιτυχως απαιτειται ενα πακετο προσαρμογης, το οποιο ειναι μια σειρα δομων οι οποιες είναι προσεχτικα συντονισμενες μεταξυ τους ωστε να λειτουργει στη εντελεια ο οργανισμος. Εναα τελειο παραδειγμα ειναι η καμηλοπαρδαλη. Για να επιβιωσει στον θωκο της η καμηλοπαρδαλη χρεαζοταν μακρι ποδια. Αλλα ο μακρυς λαιμος απιτει και μακρυ λαιμο (αλλιως πως θα πινει νερο) Και για να χρησιμοποιει το μακρυ λαιμο απαιτουνται αλλες προσαρμογες. Το πακετο προσαρμογης της περιλαμβανει ενα συντονισμνεο συστημα ελεγχου της πιεσης του αιματος. Αισθηηρες πιεσης κατα μηκος των αρτηριων του λαιμου μετρουν την πιεση και μπορουν να σηματοδοτησουν την ενεργοποιηση αλλων μηχανισμων για να αντισταθμηστει οποιαδηποτε αυξηση της πιεσης ενοσω η καμηλοπαρδαλη πινει η τρωει χορταρι. Αυτες και αλλες προσαρμογες της καμηλοπαρδαλης δεν υπαρχουν σε απομονωση αλλα προυποθετουν αλλες προσαρμογες που ολες μαζι πρεπει να ειναι τελεια συντονισμενες .

    Αλλα πως αναδυθηκε ενα τετοιο πακετο προσρμογης . Συμφωνα με την νεο -Δαρβινιστικη θεωρία η καμηλοπαρδαλη εξελιχθηκε στη τωρινη της μορφη μεα απο την συσσωρευση μοναδιαιων τυχαιων γενετικων αλλαγων οι οποιες ελεγχθηκαν απο την φυσικη επιλογη και διατηρηθηκαν κομματιαστα .Αλλά πως μια τετοια κομματιαστη διαδικασια , στην οποια η μεταλλαξη και η επιλογη εγιναν τυχαια χωρις βλεψεις στην μελλοντικη ωφελεια του οργανισμου, μπορει να παραγει ενα πακετο προσαρμογης , ειδικα οταν τα μερη τα οπιοα αποτελουν το πακετο ειναι αχρηστα ακομη ακομη επιζημια μεχρι που ολοκληρο το πακετο να ειναι στη θεση του?

    Για παραδειγμα το συνθετο κυκλοφορικο συστημα της καμηλοπαρδαλης πρεπει να εμφανιστει την ιδια στιγμη με τον μακρυ λαιμο ειδαλλως το ζωο δεν θα επιβιωσει.

    Η βιβλιογραφια εινια γεματη με τετοια παραδειγματα οργανισμων. Πολλοι μαλιστα οργανισμου εμφανιζονται στα απολιθωματα κατα την Καμβρια Εκρηξη με ετοιμα αυτα τα πακετα προσαρμογης παρολο που δεν υπαρχου γνωστοι “απογονοι” τους στα απολιθωματα ουτως ωστε να υποστηριχθει οτι προηλθαν απο αυτους .

    Ενω οι τυχαιες γεντικες αλλαγες ειναι ικανες να εξηγησουν τις αλλαγες σε ενα σχετικα απομονωμενο χαακτηριστικο οπως το χρωμα ενος οργανισμου, οι μεγαλες αλλαγες οπως η εξελιξη της καμηλοπαρδαλης απο ενα ζωο με μικρα ποδια και κοντο λαιμο θα απαιτουσε ενα εκτεταμενο ρεπερτοριο συντονισμενων προσαρμογων.

    Σημειακες και αλλες μεταλλαξεις

    Μηπως εν τελει οι διαφορων ειδων μεταλλαξεις διαθετουν την πρωτη υλη για την προωθηση της εξελιξης?
    Υπαρχουν αποδειξεις? Η μυγα Drosophila ειναι ενα παραδειγμα μελετης της πραγματικης επιρροης των μεταλλαξεων πανω στον οργανισμο. Βομβαρδιζοντας τες με ακτινοβολια παραογνται νεες μεταλλαξεις επι πολλες γενεες. Μεχρι στιγμης δεν υπαρχουν ενδειξεις οτι οι μεταλλαξεις αυτες παρηγαγαν νεες δομες. Οι μεταλλαξεις απλα διαφοροποιουν ηδη υπαρχουσες δομες. Εχουν παραξει ομως τερατουργημτα τα οποια και παλι ειναι απλα αναδιαταξη ηδη γνωστων δομων. Οχι δεν εχουν μεταμορφωθει οι μυγες σε ενα άλλου ειδους εντομο.

    Αποδειξαμε λοιπον πως οι μετλαλλαξεις και η φυσικη επιλογη δεν μπορει να παραξει νεα πακετα προσαρμογης, μπορει κανεις εν τουτοις να αναρωτηθει ποσα γονιδια πρεπει να αλλαξουν ωστε να ειναι δυνατη η μακροεξελιξη.
    Ο κυτταρικος βιολογος E. J. Ambrose υπολογισε πως “ εινια πολυ απιθανο οτι λιγοτερα απο πεντε γονιδια θα μπορουσαν ποτε να ενεχονται στην παραγωγη ακομη και της απλουστερης νεας δομης που δεν υπηρχε πριν στον οργανισμο.” Ο ιδιος επειτα εδειξε οτι ακομη και με μονο πεντε γονιδια θα ηταν ιδιαιτερα απιθανο οι λειτουργικες πληροφοριες που απαιτουνται για την μια νεα δομη να αναδυθει απο τυχαιες μεταλλαξεις. Ξεκινησε τους υπολογισμους του μετρωνταε τις μη επιζημιες μεταλλαξεις. Με συντηριτικους υπολογισμους οχι περισσοτερες απο μια μεταλλαξεις παρατηρουνται σε καθε γενεα σε ενα πληθυσμο 1000 ( τα περισσοτερα γονιδια εχουν μια συχνοτητα μετάλλαξης 1 στις 100000 και οι περισσοτερες απο αυτες ειναι επιζημιες).

    Η πιθανοτητα επομενως δυο μη επιζημιες μεταλλαξεις να επισυμβουν στον ιδιο οργανσιμο ειναι 1 στις 1000000. Η πιθανοτητα γιο πεντε ειναι 1 σε 1,000000000000000. Ειναι φανερο οτι ειναι πρακτικα αδυνατο να συμβουν μεσα στον κυκλο ζωης ενος οργανισμου.

    Αφηνοντας κατα μερος το ερωτημα για το πως συνεβη η εξελιξη οι εξελικτιστες εντουτοις δηλωνουν πως συνεβη υποδεικνυοντας τα παλαιοντολογικα ευρηματα.

    Το Δεντρο της Ζωης

    Οπως ειπαμε λογω της απιθανοτητας της αναδυσης του πρωτου κυτταρου εστω και μια φορα, το πρωτο υποτιθεμενο κυτταρο θα πρεπει να ειναι ο προγονος ολων των μετεπειτα κυττυρων συμφωνα με την δαρβινεια θεωρια, οπως λεει και ο νεο- Δαρβινιστης Ernst Mayr (1991) : “ δεν υπαρχει σημερα ισως κανενας βιολογος που θα αμφισβητουσε την αποψη οτι ολοι οι οργανισμοι που απαντωνται σημερα στην Γη εχεουν προελθει απο μια μοναδικη πηγη ζωης” . Για να το δειξει παρασατατικα ο Δαρβινος στην μελετη του σχεδιασε ενα διακλαδισμενο σχεδιο ενα δεντρο τροπον τινα με τον κοινο προγονο στην ριζα και τους απογουνος στα κλαδακια. Η αληθεια βεβαια ειναι οτι το δεντρο αυτο εχει ξεριζωθει διαπαντος.

    Καταρχην τα απολιθωματα δεν αφηγουνται αυτην την ιστορια. Τα απολιθωματα της Καμβιας περιοδου που βρεθηκαν δειχνουν οτι αντι να εμφανιζεται πρωτα ενα ειδος το οποιο χωριστηκε σταδιακα μετα απο εκατομμυρια χρονια ( επειδη οπως υπεθετε ο Δαρβινος και ολοι οι εξελιξιολογοι ολοι οι οργανισμοι προηλθαν σταδιακα ο ενας απτον αλλο μεσω πολλων διαδοχικων μικρων μετατροπων ) σε οικογενειες , μετα ταξεις, μετα φυλα αυτο που βρισκουμε ειναι ηδη διαμορφωμενα φυλα και ταξεις ζωων. Με αλλα λογια , τα υψηλοτερα επιπεδα βιολογικης ιεαραρχιας εμφανιστηκαν απο την αρχή. Ο ο ιδιος ο Δαρβινος ειχε αναγνωρισει αυτην την δυσκολια. Ο| ιδιος εδωσε καποιες δικαιολογιες αλλα εκτοτε εχουμε ψαξει σε ολη την Γη και εχουμε βρει πετρωματα που αναγονται σε περιοδους πριν απο την Καμβρια, αλλα δεν λυθηκε το προβλημα οπως πιστευε ο Δαρβινος. Αντιθετως το προβλημα επιδεινωθηκε. Πολλοι παλαιοντολογοι πιστεουν σημερα οτι η ζωη εμφανιστηκε ξαφνικα την Καμβρια περιοδο. Τα Προκαμβρια πετρωματα περιεχουν αποκλειστικα μονοκυτταριους οργανισμους μεχρι λιγο πριν την Καμβριο. Παλαιτοτερα πετρωματα περιεχουν πολυκυτταρους οργανισμους αλλα πολυ διαφορετικους απο αυτους της Καμβριας περιοδου.
    Ολα αυτα ειναι γνωστα και τεκμηριωμενα. Εντουτοις οι δαρβνιστες προσπαθουν να εξηγησουν την ασυνεπεια λεγοντας οτι η εμφανης ελλειψη προγονων απ’την Προκαμβρια περιοδο οφειλειται σε ελλειπες απολιθωματικο ιστορικο. Επισης υποστηριζουν πως ακομη και αν το ιστορικο ηταν συνεχες οι “απογονοι” του Προκαμβριου δεν θα απολιθωνονταν , ειτε επειδη ηταν μικροι ειτε επειδη αποτελουνταν απο μαλακο ιστο. Μια τριτη αντιμετωπιση ειναι να δειξουν τις υποτιθεμενες σχεσεις των συγχρονων οργανισμων με μοριακες μεθοδους. Ωστοσο ουτε αυτες οι αποπειρες ειναι πειστικες, εφοσον : 1. το ιστορικο συμφωνα με τους γεωλογους Hitchins Benton και Wills μπορει να ειναι ελλειματικο αλλα ειναι επαρκες και αντιπροσωπευτικο εκεινης της περιοδου και 2. εχουν βρεθει απολιθωματα μικροοργανισμων που αναγονται σε περιοδους πριν απο 3 δισεκατομμυρια χρονια πολυ πριν την Προκαμβρια δηλαδη περιοδο και αρα δεν στεκει η αποψη οτι οι οργανισμοι θα ηταν μικροι και δεν θα απολιθωνονταν και επιπλεον οι οργανισμοι που βρεθηκαν στην Εντικαρεα η στο Μπουρτζες Σεηλ αποτελουνταν απο μαλακα ιστο, αρα και οι οργανισμοι απο μαλακο ιστο δυνητικα απολιθωνονται.

    Επισης απο τις αποπειρες να διακριβωθουν οι εξελικτικες σχεσεις αναμεσα των οργανισμων με μοριακες μεθοδους (εξεταση του DNA και των πρωτεινων) μπορει να συναχθει το συμπερασμα οτι αυτες ειναι ασυνεπης (καθε μελετητης βρισκει διαφορετικους αριθμους) και δεν δειχνουν τιποτα. Επισης οι ερευνες τους δειχνουν οτι ο κοινος προγονος ηταν ευκαρυωτικος ενω η δαρβινικη θεωρια υποθετει εναν πολυ πιο απλο οργανισμο.

    Το λαθος αυτο περι υπαρξης δεντορυ της ζωης το αναγνωριζουν πλεον και περιοδικα επιστημονικα που ειναι φανατικοι υπερμαχοι του δαρβινισμου οπως π.χ το New Scientist (http://scienceblogs.com/pharyngula/2009/01/new_scientist_says_darwin_was.php)

    Η απειρια των ενδιαμεσων μορφων

    Ενα αλλο ανερμηνευτο παζλ της εξελικτικης θεωριας ειναι οτι αυτη προυποθετει μια απειρια ενδιαμεσων μορφων που θα συνδεουν μορφολογικα και γονοτυπικα δυο διαφορετικου οργανισμους . Οχι απλα ενας και δυο αλλα παρα πολλουι, για καθε απειροελαχιστη διαφορα που παρατηρειται . Ενα τετοιο φαινομενο δεν το αφηγουνται τα απολιθωματα ουτε οι συγχρονες μορφες ζωης. Αυτο τπου βλεπουμε ειναι μια απειρια ανυπαρκτων συνδεσμων και ασυνεχειες και καθε νεο απολιθωμα που βρισκεται δημιουργει νεα κενα στην υποτιθεμενη συνεχεια της εξελικτικης ιστοριας.

    Εξελικτικη Σταση

    Ενα αλλο φαινομενο που παρατηρειται στα πετρωμτα ειναι η σταση των οργανισμων. Προκειται για το φαινομενο οπου μιας και ο οργανισμος εμφανιστει στο απολιθωματικο ιστορικο, τεινει να διατηρειται απαραλλαχτος αναμεσα σε πολλα στρωματα των πετρωματων ( που ειναι αλλης χρονολογιας). Μπορει ο οργανισμος αυτος να ειναι παρον μεχρι και σημερα με τα ιδια η χαρακτηριστικα η ξαφνικα να εξαφανιστηκε απο τα απολιθωματα. Εδω βλεπουμε και πια ειναι η αληθεια οτι δηλαδη τα ζωα παραμενουν απαραλλαχτα.

    |

    Εντροπια

    Οπως λεει και ο Καστοριαδης “ ολα συμβαινουν σαμπως η ζωη να μην παραβιαζε βεβαια την σιδηρα αναγκαιοτητα της δευτερης αρχης , αλλα να την ξεγελουσε απεριοριστα, να την καταστρατηγουσε , να την καθιστουσε μη σημαντικη για τις ενεργειες τις . Παιχτης που σε ενα γιγαντιο παιχνιδι ρουλετας με ισως 10100 ριξιες κατορθωσε να συνδυασει τις επιλογες του και τα ποσα που πονταρε κατα τροπο ωστε, αρχιζοντας με μια δεκαρα, , κατεχει σημερα ενα δισεκατομμυτιο δισεκατομμυριων τονους χρυσου ( οι αριθμοι αυτοι δεν απλως σχηματα λογου) και εξακολουθει να κερδιζει.” και αλλου “ προκειται για το γεγονος οτι επι δυο δισεκατομμυρια χρονια δεν εχουμε δει ποτε να εκδηλωνεται μια αυθορμητη, σημαντικη και διαρκης διακυμανση του συστηματος προς τα κατω , ικανη να το επαναφερει εστω και πρσωρινα προς τη φυσικη του κλιση”.

    Το ρολοι του Paley

    Αν βρισκαμε ενα ρολοι τσεπης στον δρομο και το ανοιγαμε και βλεπαμε ολα τα πολλα αλληλενδετα κομματια που το αποτελουν και του δινουν την δυνατοτητα να μας δειχνει την ωρα σιγουρα δεν θα λεγαμε οτι τα κομματια φτιαχνηκαν μονα τους η οτι συναρμολογηθηκε μονο του ειτε οτι δεν φτιαχθηκε για καποιον συγκεκριμενο σκοπο απο καποιον Νου.
    Αυτο ειναι ωστοσο που υποστηριζουν οι δαρβινιστες για την δημιουργια των οντων. Λενε δηλαδη οτι ολα τα πολυπλοκα οργανα που απαντωνται στους οργανισμους φτιαχθηκαν σταδιακα με μικρες απειροελεχιστες αλλαγες με ατυχηματικο τροπο. Ποσο λογικο ομως ειναι αυτο ? Ο ιδιος ο Δαρβινος ειχε δηλωσει ποσο σημαντικο ειναι αυτο στη θεωρια του οταν ειπε : “αν μπορουσε να δειχτει οτι υπηρχε οποιαδηποτε συνθετο οργανο το οποιο δεν θα μπορουσε να σχηματιστει απο πολλαπλες , μικρες μετατροπες η θεωρια μου θα κατερεε ολοκληρωτικα” . Ο ιδιος δεν μπορουσε να βρει ενα τετοιο οργανο , αλλα αναφερθηκε στο ανθρωπινο ματι το οποιο ωστοσο θωρουσε οτι προηλθε απο καποια φωτοευασθητα κυτταρα.

    Ανοιγοντας οποιοδηποτε βιβλιο ανατομιας μεινουμε ενεοι μπροστα την πολυπλοκη συνθετοτητα των αλληλοεξαρτωμενν μερων , των ραβδιων των κωνιων των χιτωνων, του φακου, των μυων των 40 αλληλοσυμπληρουμενων και αλληλοεξαρτωμενων υποσυτηματων που συνθετουν ενα τελειο οργανο. Ολα αυτα τα υποσυστηματα επρεπε να υπαρχουν ταυτοχρονα , δηλαδη 40 τουλχαιστον γονιδια επρεπε να αναδυθουν τυχαια μεσα απο σταδιακες διαδικασιες και να υπαρχουν και αυτα ταυτοχρονα, πραγμα αδυνατο. Η αναδυση ενος μονο υποσυστηματος π.χ του αμφιβληστροειδής χιτώνα μονου του δεν εχει κανενα νοημα χωρις τον φακο. Αν αναδυοταν πρωτα ο αμφιβληστροειδής χιτώνας δεν θα ειχε καμμια λειτουργια και η φυσικη επιλογη δεν ευνοει αχρηστες δομες Ολες οι θεωριες που προσπαθουν με καποιον μορφη σταδιακης εξελιξης να εξηγησουν την δομηση του οργανου αυτου ειναι ατελης. Για παραδειγμα απο που και γιατι ξεφυτρωσαν φωτοευαισθητα κυτταρα, τα οποια ειρησθω εν παροδω ειναι υπερβολικα πολυπλοκα (και αρα πρεπει να μας εκηγησουν οι φιλοι μας πως εξελιχθηκαν ) σε καιριες περιοχες του σωματος των οργανισμων και ακομη πιο σοβαρα το ματι χρειαζεται ενα οπτικο νευρο και ενα κεντρο επεξεργασιας της εικονας στο ΚΝΣ . Εχουμε δηλαδη εκτος απο τα μηχανικα μερη που το ενα εξαρταται απο το αλλο για την λειτουργια τους και ενα οργανο ερμηνειας της εικονας . Ειναι λογικα απιθανο το να αναδυθηκαν τυχαια τοσο το κλειδι οσο και κλειδαρια που δινει νοημα στο κλειδι, τοσο το υλισμικο οσο και το λογισμικο. Για να μην ανοιξουμε το κουτι της Πανδωρας που ειναι η τεραστες εξαρτησεις που επικρατουν αναμεσα στην οπτικη εικονα και την κινηση και την συμπεριφορα εισαγοντας παρα πολλες ανεξαρτητες μεταβλητες στην εξισωση ο οποιες πρεπει να συμπεσουν. Επιπλεον η παλαιοντολογια μας εχει δειξει οτι υπηρξαν πολλοι πρωτογονοι οργανισμοι με ηδη διαμορφωμενα συνθετα ματια οπως αυτα που απαντωνται στους τριλοβιτες .

    Ολοι οι οργανισμοι παρουσιαζουν συνθετοτητα αλλα ενα καλο παραδειγμα ειναι το μαστιγιο των βακτηριων οπως εχει επσημανει ο Behe. Το μαστιγιο ειναι ενα οργανο της κυτταρικης μεμβρανης το οποιο χρησιμοποειται απο καποια βακτηρια για την μετακινηση τους σε υγρα περιβαλλοντα. Προσφατες ερευνες εδειξαν πως κινειται ( το μαστιγιο) με την λειτουργια ενος πολυ πολυπλοκου οργανικου κινητηρα. Αυτος ο κινητηρας- προπελα ειναι κατασκευασμενος με τις ιδιες μηχναικες αρχες με εναν ηλεκτρικο κινητηρα. Αποτελειται απο δυο γενικοτερα μερη τον στατορα και τον ροτορα. Περιπου 240 ξεχωριστες πρωτεινες χρειαζονται για την κατασκευη του και ειναι αυτες που σηματοδοτουν για την λειτουργια η μη του κινητηρα, δημιουργουν δεσμους για να διευκολυνουν κινησεις στο ατομικο επιπεδο και ενεργοποιουν αλλες πρωτεινες που συνδεουν το μαστιγιο με την κυτταρικη μεμβρανη. Αξιζει κανεις να κανει google το λημμα bacterial flagellum για να αντλιληφθει κανεις την πολυπλοκοτητα του. Αν εστω και ενα μοριο αυτης της γοητευτικα συνθετης δομης ελειπε η ηταν μη λειτουργικο ολοκληρο το μαστιγιο θα ηταν αχρηστο. Καταλαβαινουμε οτι η αναδυση μιας τετεοιας δομης απαιτει την πολλαπλη μεταλλαξη σε παρα πολλα γονιδια την ιδια στιγμη που κωδικοποιουν για τις πρωτεινες και σε αλλα επιπλεον γονιδια που κωδικοποιουν για τις πρωτεινες που παιρνουν μερος στην συναρμολογηση. Και αυτες οι μεταλλαξεις πρεπει να συνεβησαν την ιδια στιγμη ειδαλλως οπως ειπαμε η δομη θα ηταν ελλειπης και αρα μη λειτουργικη. Η απαντηση των εξελιξιολογων ειναι πως ισως αναδυθηκε απο καποιο αλλη απλουστερη ενδιαμεση μορφη που εξυπηρετουσε καποια αλλη λειτουργια οπως για παραδειγμα το εκκριτικο συστημα τυπου ΙΙ που απανταται στα βακτηρια. Άλλα ακομη και αν ολα τα κομματια ( οι πρωτεινες) που απαιτουνται για την δομηση του μαστιγιου βρισκονται μεσα στο ιδιο κυτταρο αλλα εξυπηρετουν αλλες λειτουργιες δεν υπαρχει λογος να σκεφτουμε οτι αυτα τα κομματια θα αποκολληθουν αυθρομητα απο τα συστηματα στα οποια λειτουργουσαν για να σχηματισουν ενα ολοκληρωμενο νεο συστημα οπως το μαστιγιο, Τα κομματια δηλαδη μπορει να υπαρχουν αλλα σιγουρα δεν θα ειναι συμβατα μεταξυ τους για να δημιουργησουν νεες δομες. Επιπλεον αν και τα δυο συστηματα εχουν καποιες ομοιτητες αυτο που πρεπει να δειξουν για να μας πεισουν ειναι ολη την εξελικτικη πορεια με ακριβεια και οχι με χοντροκομμενες συγκρισεις. Για να τελειωνουμε με αυτο το θεμα , η ερευνητες πλεον υποστηριζουν οτι το εκκριτικο συστημα εξελιχθηκε απο το μαστιγιο και οχι το αναποδο οπως επιτασσει η εξελικτικη λογικη απο το απλουστερο στο συνθετοτερο. Αλλα και αυτο ειναι λαθος.

    Ο εγκεφαλος του Δαρβινου

    Ο εγκεφαλος μαζι με το νευρικο συστημα ειναι το σοφα ιεραρχημενο κυβερνητικο κεντρο των ζωων και σημαντικο οργανο του ανθρωπου. Ρυθμιζει ολες τις φυσιολογιες λειτουργιες και σχετιζεται και με ψυχολογικες λειτουργιες και την συμπεριφορα. Το ΚΝΣ του ανθρωπου περιεχει 15-33 δισεκαττομυρια νευρωνες που συνδεονται μεταξυ τους συναπτικα κανοντας 10000 συναψεις ο καθενας. Αποτελειται δε απο λειτουργικα ξεχωριστα συστηματα υπευθυνα για τις ξεχωριστες λειτουργιες και τις αισθησεις και την ερμηνεια τους , και ολα τα υποσυστηματα ειναι συνδεδεμενα μεταξυ τους ολοκληρωνοντας τις αισθησεις και συντονιζοντας την συμπεριφορα. Για παραδειγμα το οπτικο συνδεεται με το κινητικο για να τυπωσω αυτο το κειμενο. Πως αναδυθηκαν ολα αυτα τα τοσο αλληλοεξαρτωμενα συστηματα, χωρις να περιπεσουν στο μη νοημα ? Πως συνδεεται ενα τυχαιο γεγονος οπως ειναι εξελιξη με την λογικοτητα του ανθρωπου. Πως δημιορηθηκαν μεσα στα ζωα τα ενστικτα της αυτοσυντηρησης και της δημιουργιας δομων εξωτερικα προς αυτα τα οποια εχουν λογικοτητα , μεσα απο τυχαιες μεταλλαξεις . Για παραδειγμα πως εμαθε το χελιδονι να φτιαχνει την φωλια του? Τυχαια? Γιατι υπαρχουν δομες στον ανθρωπινο εγκεφαλο που ειναι υπηρετικες και ευθυνονται αποκλειστικα για την απολαυση της μουσικης? Πιο εξελικτικο πλεονεκτημα δινει στον οργανισμο κατι τοσο περα απο την απλη επιβιωση οπως ειναι η απολαυση της μουσικης. Για να πουμε τα πραγματα με το ονομα τους γιατι να ξεπηδησουν τοσα νεα οντα με τοσο αξιοθαυμαστες συμπεριφορες και γιατι απλα να μην σταματησει η δημιουργια στα απλα βακτηρια τα οποια επιβιωνουν μια χαρα στο περιβαλλον τους . Υπαρχει καποια τελεολογια στην εξελιξη ? Οι εξελιξιολογοι το αρνουνται πεισματικα. Ομως και μονο η ικανοτητα μας να γνωριζουμε και να κατανοουμε τον κοσμο υποδηλωνει την υπαρξη ενος Νου ο οποιος προσαρμοσε την ευφυια μας στον κοσμο.

    Δαρβινος και ναζισμος

    Δεν ειναι μυστικο οτι οι ναζισμος και ο δαρβινισμος ειναι συγγενικες ιδεοληψιες, η μια δινει το αλλοθι στην αλλη. Ο ιδιος ο Δαρβινος ηταν γνωστος ρατσιστης και μιλουσε για εξαλειψη πρωτογονων φυλων και επιβιωση των ανωτερων στο βιβλιο του The Descent of Man . Στην καρδια της δαρβινικης θεωριας βρισκεταιι η αντιληψη οτι αυτο που οδηγει την εξελιξη ειναι η επιβιωση των δυνατοτερων και καλυτερων οργανισμων και η εξαλειψη των ασθενεστερων, κεντρικη αποψη επισης και στον κοινωνικο δαρβινισμο και την ευγονικη που θελησε να εδραιωσει το ναζιστικο καθεστως. Ο Χιτλερ στην Νυρεμβεργη το 1933 ειχε πει: οι ανωτερες φυλες κυριαρχουν στις κατωτερες …….ενα δικαιωμα που βλεπουμε στην φυση “
    Δεν θα λεγαμε οτι ο δαρβινισμος αποτελει ικανη συνθηκη για την ανοδο ρατσιστικων ιδεολογιων και συμπεριφορων αλλα μια απαραιτητη συνθηκη.

    Ο Δαρβινος και οι μολοτωφ

    Ο αλτρουισμος , η αλληλεγγυη μας απεναντι σε αλλους η θυσια μας για τον συνανθρωπο σιγουρα για πολλους απο μας δεν ειναι χαρακτηριστικα ενος οργανισμου τον οποιον κατεξουσιαζουν τα εγωιστικα γονιδια. Εντουτοις οι εξελιξικτκοι ψυχολογοι και εξελεκτικοι ηθικολογοι θεωρουν ακομη και την ηθικη ως μια ακομη προσαρμογη που υπαρχει για να επιτυγχανει την ικανοποιηση αναπαραγωγικων σκοπων. Αποπειρωνται δηλαδη μια μεταξιωση η μαλλον απαξιωση των αξιων τοποθετωντας τες στο πεδιο οχι πλεον του θειου, αλλα στο πεδιο της ψευδαισθησης που μας δημιουργουν τα γιονιδια μας. Οι αξιες δεν εχουν καμμια απολυτως εξωτερικη θεμελιωση. Αλλα ουτε και οπιαδηποτε αλλη. Στο πεδιο των σχεσων πλεον επικρατει το προτυπο της ζουγκλας, της επιβιωσης και αυτοσυντηρησης και μονο του ισχυροτερου και της κατακρημνισης του εσχατου, μια μιμηση των σχεσεων που επικρατουν στα συστηματα της κατωτερης ζωης. Ειναι ενας εξισωτισμος προς τα κατω με τα ζωα και τα φυτα, ενας εξωραισμενος μισανθρωπισμος. Μια παλινδρομηση σε σταδια αναπτυξης της ανθροποτητας μεταπτωτικα πολυ πρωιμα. Ο ανθρωπος φαινεται πλεον να απαρνειται και ιδεολογικα πλεον το στεμμα του κυριου της κτισεως, της αρχοντικης καταγωγης το κατ” εικονα του Θεου -, απωλεια που έχει συντλεστει πρακτικα απο την πρωτη στιγμη της Πτωσεως- και αρκειται η μαλλον θελγεται απο την εικονα του ως ασωτου υιου που κυλιεται στις λασπες μαζι με τους χοιρους και απολαμβανει τα ξυλοκερατα της απατηλης ναρκισσιστικης του αυτονομιας και αυταρκειας. Θελει οπωσδηποτε να ειναι και ο ιδιος οντολογικα ενδεης οπως τα στρουθια των αιθερων και ασημαντος, ως δειγμα αλληλυεγγυης στα ζωα και στα φυτα , αναγκη που βεβαια καλλιεργειται και αναπτυσσεται σε σχεδον ολους τους ανθρωπους που εμφανιζουν ποικιλλα συμπλεγματα κατωτεροτητας και φοβο μπροστα στην εμπεδωση των ανθρωπινων σχεσεων. Θελει επισης , επιβαιβαιωνοντας και θεωρητικοποιωντας εξιδανικευτικα την χαμηλη του αυτοεκτιμηση , να αυτονοηματοδοτειται ως ενα τυχαιο φυσικο συμπτωμα, κατι σαν πυρετος , ακολουθωντας πιστα τις λογικες συνεπειες του δαρβινισμου. Βεβαια ενα τετοιο αυτοκαταστροφικο και φοβισμενο υποκειμενο δεν μπορει ουτε καν βεβαια στο ελαχιστο να εναρμονιστει με τον φυσικο κοσμο υπαρξιακα παρα μονο λεκτικα και ιδεοληπτικα με τις ποικιλλες οικολογιστικες θεωριες εφοσον ο ιδιος απεχθανετια τον εαυτο του και αρα ειναι αδυνατο να διαλεχτει με τα αντικειμενα αγαπητικα αλλα μονο καιγοντας και λεληλατωντας τα . Ενα τετοιο αποπροσωποιημενο υποκειμενο ειναι που θα αντλησει ταυτοτητα και ελπιδα απο ιδεολογιες και παραταξεις.

    Η εκλειψη του νοηματος

    Αν θελαμε να ειμαστε πιστοι στην θεωρία του Δαρβινου θα λεγαμε οτι απο αυτη δεν μπορουμε να ξεκινησουμε να διαγραψουμε καποιο νοημα και καποια υποθεση για τον λογο των οντων. Ολα τα οντα και ο ανθρωπος μαζι ξεβραστηκαν απο εναν ωκεανο συμπαντικης τυχαιοτητας και συμπτωματικοτητας πανω στις οποιες οποιαδηποτε προταση για θεμελιωση νοηματος ειναι ανοητη. Με αλλα λογια ο δαρβινισμος ειναι ενας τελειος μηδενισμος.

    Μια αλλη συνεπεια της δαρβινειας θεωριας έιναι βεβαιως και η αποπομπη οπιασδηποτε υπονοιας για υπαρξη ζωης μετα την ζωη , και ελευθεριας . Η ζωη πλεον θα περιστρεφεται μονο γυρω απο ενδοκοσμικες εγνοιες που σχετιζονται με την ενυλη επιβιωση., με τις λεπτομερειες του βασιλειου της αναγκης. Ελευθερια δεν υπαρχει ειναι μια ψευδαισθηση , αφου ειμαστε υποδουλοι τοσο στα βιτσια του γονιδιώματος οσο και των ενορμησεων, της αναγκης κυριαρχιας και εξουσιας που πλεον εχουν “απελευθερωθει” διατι ταυτιστικαμε με τα αλογα οντα.

    Εξελικτισμος ,Κομμουναλισμος, Δημοκρατια, Οικονομια

    Οπως ειδαμε ιστορικα ο εξελικτισμος εχει χρησιμοπηθει απο ποικιλλες μισαλλοδοξες ομαδες. Γι’αυτο αποτελει παραδοξο η οικειοποιηση της απο ιδεολογιες που καταστατικα πρεσβευουν την κοινωνικη και οικολογικη ισοτητα στις ακραιες τις εκφανσεις. Χρησιμοπιοουν ομως την ιδια μεθοδο για την θεμελιωση της ιδεολογιας τους, ηγουν την

  2. Sakis said,

    (συνεχεια ) καταφυγη στον παραδειγματισμο και στην μιμηση της φυσης, περνωντας απο την Φυση στην Κοινωνια . Μονο που εδω η φυση δεν ειναι αδυσωπυτη αλλα ειδυλλιακη . Η φυση εδω ειναι ενα συνολο αλληλοεξαρτωμενων και αρμονικων σχεσεων αλλα και δυναμικων αναπτυξιακων , στις οποιες ο ανθρωπος οφειλει να υποταχθει. Ο κομμουναλισμος μας λεει οτι “ η ιδέα της «κυριαρχίας» επί της Φύσης και όλα τα οικολογικά προβλήματα που συνδέονται μ’ αυτή, πηγάζουν από τον τρόπο που οι άνθρωποι αντιμετωπίζουν ο ένας τον άλλο μέσω της κυριαρχικής νοοτροπίας και των ταξικών και ιεραρχικών θεσμών” . Ωστοσο δεν ερμηνευουν το γιατι ο ανθρωπος εχει κυριαρχικη νοοτροπια, δεν προτεινουν δηλαδη μια ανθρωπολογια που να φτανει στην ριζα του προβληματος, που μιας και βρεθει θα μπορουσε να εξαλειφθει. Δυστυχως το προβλημα με ολες τις κοινωνιστικες θεωριες ειναι οτι πρωτα θελουν να αλλαξουν τους θεσμους που υποτιθεται επειτα θα αλλαξουν τους ανθρωπους. Δεν κατανοουν οτι ολες οι θεωριες που διατυπωνονται απο μεταπτωτικα , νευρωτικα υποκειμενα που δεν εχουν μεταρσιωσει τα παθη τους δεν εχουν λυσει τις νευρωτικες συγκρουσεις η ψυχωσεις τους, δεν εχουν περασει απο τον φοβο στην αγαπη , δεν εχει διεισδυσει το Φως μεσα τους, δεν εχουν νικησει την αμαρτια και τον θανατο, αυτοι δεν ειναι γνωσιολογικα επαρκεις και απλα θα αναπαραγουν το ιδιο πανω κατω συστημα. Οι σημερινοι επαναστατες αν επειθαν θα ειχαν αλλαξει τον κοσμο. Αυτο που χρειαζεται ειναι ενα κινημα και μια θεραπευτικη τεχνολογια αλλαγης της ψυχης Οσο για τους ταξικους και για τους ιεραρχικους θεσμους ζητω να διυκρυνυστουν πιοι ειναι αυτοι και ποια η εννοια της ιεραρχιας , γιατι ιεραρχιες υπαρχουν πολλες , οχι ολες αθεμιτες . Ειναι βεβαια λιγο παραδοξο να επικαλουμαστε την φυση για να δικαιολογησουμε αντιιεραχικες ιδεες οταν ειναι γνωστο οτι η φυση ειναι ιεραρχημενη.Οι βιολογοι μιλουν για πυραμιδες τροφικης αλυσιδας για, ιεραρχηση στην λειτουργια των οργανων σε εναν οργανισμο , επιβιωση του ισχυροτερου, κυριαρχο αρσενικο σε μια ομαδα θηλαστικων , αρσενικο αλφα, αρσενικο β, κηφηνας , βασιλισσα, εγωιστικα γονιδια , για ιεραρχια κυτταρου-οργανου οργανισμου-πληθυσμου-κοινοτητας-οικοσυστηματος. Ειναι διαυγες και στην κοινη λογικη οτι υπαρχει ιεραρχια , δεν μπορει να δωσουμε την ιδια αξια σε ενα κυτταρο ή τα μορια απο τα οποια αποτελειται και σε ενα υποκειμενο-προσωπο, υποστατικα διαφορο με ταυτοτητα. Επισης ειναι αντιφατικο να αντιμαχομαστε την ιεραρχια και επειτα να λεμε οτι : “ Η Κοινωνική Οικολογία είναι αντίθετη …………………………….. και σε κάθε μορφή βιοκεντρισμού, ο οποίος παραβλέπει την μοναδική θέση του ανθρώπου στην διαδικασία της βιολογικής εξέλιξης και αποδίδει την ίδια ακριβώς «εγγενή αξία» σε ανθρώπους και μικρόβια” . Και οτι υπαρχει μια πρωτη δευτερη τριτη Φυση.

    Το αγαπημενο θεμα των ελευθεριακων ομαδων ειναι ακριβως αυτο που δηλωνει το ονομα τους, η ελευθερια.
    Μας λενε εν ολιγοις οτι ο καπιταλσιμος δεν επιτρεπει τον ανθρωπο να ειναι ελευθερο αλλα τον θελει σκλαβο, και αρα πρεπει να τον καταστρεψουμε για να απελευθερωθουμε. Εχουμε ηδη πει οτι ελευθερια και δαρβινισμος δεν συμβαδιζουν , αφου ειμαστε υποδουλοι του γονιδιωματος το οποιο ελεγχει εξολοκληρου το κεντρικο νευρικο συστημα το οποιο για την φυσικαλιστικη επιστημη αναγεται στην χημεια του εγκεφαλου και μορφωθηκε τσι ωστε να εξυπηρετησει την επιβιωση του ανθρωπου . Το σημαντικο εδω ομως ειναι οτι προυποτιθεται μια συγκεκριμενη θεωρηση της ελευθεριας ηγουν αυτην της πολιτικης εξωτερικης ελευθεριας. Αποκρυπτεται η μαλλον απορριπτεται (αυτο δεν ειναι εξουσιαστικο?) η πιο σημαντικη ελευθερια , δηλαδη η εσωτερη υπαρκτικη ελευθερια . Ξεχνουν και παλι το διαπιστωμενο γεγονος οτι αν κανεις δεν εινια ελευθερος εσωτερικα δηλαδη αν η ψυχη δεν εχει καθαρθει απ’τα παθη και τα ψεμματα τους δεσμους και της εξαρτησεις καμμια ελευθερια εξωτερικη δεν ειναι εφικτη. Προυποθεση της οποιας ελευθεριας ειναι η γνωση της αληθειας οπως λεει και ο Ιησους και δεν εννοει τοσο την επιστημονικη οσο την οντολογικη αληθεια, την αληθεια για το ειναι των οντων για το σκοπο και τον προορισμο τους , γνωση που αποκταται μονο με την σχεση με το ακτιστο, και οδηγει στην απολυτη ελευθερια . Κανενας θεσμος δεν μπορει να εμποδισει αυτην την σχεση, η οποια ειναι μυστικη και μπορει να μεταμορφωσει την Γη σε αληθινο Παραδεισο. Αρχιζω και πιστευω πως στο συλλογικο ασυνειδητο υπαρχει η αναμνηση της εικονας του Παραδεισου χαραγμενη βαθια και ειναι αυτη που δινει τροφη στις ουτοπιστικες ιδεολογιες.

    Υπονοειται επισης απο τους κομμουναλιστες οτι η θρησκεια ειναι ενας ιεραρχικος θεσμος και αρα προαγει την κυριαρχια και αρα την οικολογικη καταστροφη. (Τωρα πως ο εκκλησιασμος μου καταστρεφει το περιβαλλον ειναι δυσκολο να κατανοησω). Περα ομως απο τις διαφορες μορφες που πηρε ο χρσιτιανισμος στη κοσμικη δομη του, οχι μονο ειναι στην διαδασκαλια του “φιλικος προς το περιβαλλον” -αφου η εντολη ηταν το “εργαζεσθαι και φυλασσειν” για τον Παραδεισο και ο Ιησους ηταν κατα της σπαταλης ( βλ. Θαυμα με τους πεντε αρτους και δυο ιχθυες), -χωρις βεβαια να ειναι μια φιλοσοφια της σπανης ) -αλλα προτασει την μονη αληθινη σχεση με τα οντα , δηλαδη την γνωση τους , την γνωση του λογου των οντων και την επακολουθη αγαπητικη συγκεφαλαιωση ολων των οντων απο τον ανθρωπο. Με ποια ακριβως διαθεση θα σωσει ο ανθρωπος την φυση αν δεν την ποναει δεν την κατανοει και δεν την αγαπα ανιδεοτελως ? Το θεμα εδω βεβαια δεν ειναι να ταυτιστει με την φυση να την ειδωλοποιησει και να επιστρεψει σε μια προεπιστημονικη περιοδο αλλα να συναισθανθει οτι ο κοσμος ειναι δημιουργημα του Θεου με ενα συγκεκριμενο σκοπο. Η φυση δεν θα πρεπει να αυτονομηθει ως αξια αλλα θα πρεπει να ειδωθει ως ενα κοσμημα που μας μιλα για την δοξα του Θεου

    Ενα αλλο θεμα το οποιο εμπεριεχεται στις προτασεις του κομμουναλισμου ειναι αυτο της “αμεσης δημοκρατιας” και της “ηθικης οικονομιας” . Πολιτικα “ επιζητά μία συνομοσπονδία κοινοτήτων και δήμων (μία «κομμούνα από κομμούνες»), η οποία θα αμφισβητήσει συνολικά το έθνος-κράτος και το καπιταλιστικό σύστημα και θα αντιπαλέψει κάθε ιεραρχικό θεσμό. Καθώς δηλαδή δεν πρόκειται και περί τοπικιστικού ιδεώδους, στοχεύει σε μία συνομοσπονδιακή οργάνωση η οποία μπορεί να απαιτεί δίκτυα συνομοσπονδιακών συμβουλίων, που απαρτίζονται από ανακλητούς εντολοδόχους με καθαρά διαχειριστικό και συντονιστικό ρόλο. Η πολιτική, η οποία θα αγκαλιάσει ξανά το σύνολο της κοινωνικής ζωής, θα ασκείται μόνο στις συνελεύσεις και δια μέσου αυτών”. Η πολιτικη για τους κομμουναλιστες φαινεται να αποτελει την υψιστη ανθρωπινη δραστηριοτητα. Ολες οι ιδεες του εκει συντεινουν και αυτο που εχει σημασια ειναι η ανθηση της πολιτικης και η εγκθιδρυση της δημοκρατιας. Περα απο τα τεραστια τεχνικα προβληματα που θα επρεπε να υπερνικησει αυτη η αλλαγη κανοντας την ανεφαρμοστη υπαρχει και το ερωτημα του ποσο επιθυμητη ειναι αυτη η αλλαγη Ποσο δημοκρατικο για ποραδειγμα ειναι να θελουμε να ανατρψουμε ενα συστημα, εν προκειμενω τον καπιταλσιμο και την κοινοβουλευτικη δημοκρατια οταν η πλειοψηφια δεν αντιτιθεται σε αυτα. Ο κοσμος θελει καπιταλισμος τι να κανουμε, οι αριθμοι μιλουν απο μονοι τους. Επισης δεν γινεται λογος για την ελευθερια απο την πολιτικη. Δεν ειναι καθολου σιγουρο οτι θα ηταν αρεστο σε πολλους να ασχολουνται συνεχεια με συνελευσεις στην γειτονια τους και αλλες πολιτικες δραστηριοτητες οταν η εργασια τους απαιτει την πληρη προσηλωση τους σ’αυτην . Πολυ απλα πολλοι ανθρωποι δεν γουσταρουν τις πολιτικες συζητησεις και της ρητορεις δεν θελουν να συνδιαλεγονται κατα αυτο τον τροπο με τους συναθρωπους τους , ή θελουν να ασκητεψουν, να μεινουν μονοι. Και αλλωστε πιο θα ειναι ακριβως το περιοχομενο τον συζητησεων που λαμβανουν μερος σε αυτες τις συνελευσεις ? Για ποια προβληματα θα γινετια λογος που δεν θα μπορουσαν να επιλυθον απο ειδικους. Επιστημονικα προβληματα?, υπαρχουν οι επιστημονες, μηχανικα προβληματα? υπαρχουν οι μηχανικοι, προβληματα οργανωσης της οικονομιας? – αυτο δεν συζητιεται γιτι εχει ηδη αποφασιστει απο τους κομμουναλιστες, προβληματα ψυχολογικα? , υπαρχουν ψυχοθεραπευτες, οργανωτικα προβληματα ? υπαρχουν ειδικοι, προβληματα γενικοτερα ? Υπαρχει Θεος . Ποιες αληθειες ακριβως θα αναζητηθουν η θα συζητηθουν που δεν εχουν ηδη εξακριβωθει. Η μηπως δεν μας ενδιαφερει η αληθεια αλλα μονο η συζητηση και η πιστη στην αποψη οτι ολα ειναι σχετικα, που βεβαια και αυτη τοτε ειναι αναγκαστικα σχετικη Τι θα γινει με τους αρνητες του αμεσοδημοκρατικου συστηματος, η τις αντιδημοκρατικες αντιστασιακες ή τρομακρατικες ομαδες , θα τους κλειδωσετε καπου η θα τους καταστειλετε βιαια ? Τι θα γινει με τους ενθεους.? Θα επιτρεπεται ο εκκλησιαμος η μηπως η συνελευση της γειτονιας θα αποφασισει εντελως δημοκρατικα οτι Θεος δεν υπαρχει. Υπαρχει περιπτωση να αποφασιστει απο την συνελευση ο λιθοβολισμος ενος ανθρωπου, η μηπως υπαρχουν καποιες προαφοσασισμενες αρχες που δεν συζητιουνται. Και που θεμελιωνεται οι αρχες αυτες. Στον μηδενιστικο δαρβινισμο?

    Η πολιτικη δεν εχει τιποτα το ηρωικο η μυστηριακο, είναι μια ακομη πεζη ανθρωπινη δραστηριοτητα, μια διεκπαιρεωση εκτος ισως για τους ρητορες και δημαγωγους. Ενα πολιτκο συστημα που δεν ευνοει την αριστεια στην τελεση αγαθων εργων ειναι αδικο και καταδικασμενο στην μετριοτητα. Η μηπως στον ονομα της αντιιεραρχικοτητας θα εξοστρακισουμε τους καλους και τους αριστους ριχνοντας το επιπεδο προς τα κατω , συντελωντας σε μια τυρρανικη παρακμιακη ισοτητα και ομοιομορφια , μια εξισωμενη μετριοτητα οπου ο ετερος και μειοψηφικος λογος θα περιστελεται και θα απορριπτεται . Ειναι δικαιοσυνη αυτη?
    Τι θελουμε τελικα? Επιστροφη στις σπηλιες ή την αναδυση νεων πολιτιστικων μορφων,καλλος και υγεια . Ο παρθενωνας σχεδιαστηκε και χτιστηκε απο μετριους η αριστους? Η μηπως η τελεση σπουδαιων εργων απαιτει ενα συγκεκριμενο πολιτικο συστημα ντετερμινιστικα . Διοτι υπαρχουν παμπολλοι σπουδαιοι πολιτισμοι που δεν ηταν αμεσοδημοκρατικοι και αφησαν αξιοσημειωτα εργα. Οι δημιουργοι αυτων των εργων δεν ηταν σχετικα ελευθεροι ? .Πως στοχαστηκαν τα δημιουργηματα τους ?
    Η μηπως μονο η αθηναικη δημοκρατια αφησε σπουδαια εργα , που παρεπιπτωντος ηταν δουλοκτητικη και αρα ιεραρχικη (χωρις ωστοσο να καταστρεφει το περιβαλλον) και ηταν σε συνεχη συγκρουση με τις αλλες “δημοκρατικες” κοινοτητες.
    Ολα αυτα δεν σημαινουν βεβαια ολιγαρχια, τυρρανια κτλ οπως πολλοι θελωντας να απροσανατολισουν υποστηριζουν, αλλα μια πολιτεια στα προτυπα της ανεστραμμενης ιεραρχιας του Χριστου “ ο δε ειπεν αυτοις, οι βασιλεις των εθνων κυριευουσιν αυτων και οι εξουσιαζοντες αυτων ευεργεται καλουνται, υμεις δε ουχ ουτως αλλ ο μειζων εν υμιν γινεσθω ως ο νεωτερος και ο ηγουμενος ως ο διακονων”. Οπου αυτος που εχει εντρυφησει περισσοτερο στην αληθεια διδασκει και βοηθα του υπολοιπους. Η μηπως δεν υπαρχου ανθρωποι που εχουν κατορθωσει να αναπτυχθουν ψυχοπνευματικα περισσοτερο απο καποιους αλλους, .Αυτη η διαφορετικοτητα δεν σημαινει ανισοτητα αφου ολοι ειναι ισοι ενωπιων του Θεου. Αλλα και παλι το ερωτημα ειναι τι θελουμε ? Θελουμε η ψυχασθενεια να γινει το προτυπο στο οποιο θα τεινουμε , η θα αφησουμε τους γιατρους (Αγιους ) να θεραπευσουν και να διδαξουν. Αυτη η πολιτεια ηδη υπαρχει και υπερβαινει ολους τους θεσμους και τις εξουσιες, αφου ειναι μεταιστορικη αλλα και μεσα στην ιστορια και την διαφωτιζει , υπερβαινει τον χρονο και τον χωρο, αλλα ειναι και μεσα σ’αυτον και τον εκλαμπρυνει .Ειναι η ζωντανη Εκκλησια του Εσταυρωμενου, η αμπελος η αληθινη Ας την ενισχυσουμε .

    H Θεια αποκαλυψη εχei ηδη σημανει την μεταβαση απο το ζωον πολιτικον του Αριστοτελη σε ζωον θεουμενον του αγίου Γρηγορίου του Θεολόγου .

    Οσο για την “ ηθικη οικονομια” εγειρει πολλα ερωτηματικα. Καταρχην το τι εινια ηθικο και τι οχι απαιτει διευκρινηση δικαολογηση και θεμελιωση. Ηθικη οπως ειπαμε για τους εξελιξιολογους ειναι μια ετερονομη ψευδαισθηση. Ηθικη για τον Νιτσε η ταν η ηθικη του κυριου. Εδω προφανως υπονοειται οχι αυτη αλλα μαλλον μια ηθκη που ειναι πιο κοντα σε αυτην που πηγαζει απο την μνησικακια οπως λεει ο Νιτσε . Μια ολοκληρωτικη ενοχικη ηθικη που βασιζεται σε μια διαστροφη της χριστιανικης διδασκαλιας και σε μαλθουσιανα παραμυθια. Που μας θελει ολους φτωχους και εξαρτημενους . Ο Χριστος μας θελει ολους (αν θελουμε) πλουσιους σε ολα και οχι μιζερους και κακομοιρους. Η αφθονια και ο πλουτος αλλωστε ειναι ενα απο τα χαρακτηριστικα του συμπαντος, και ειναι η κληρονομια του ανθρωπου . Η ευλογία του Κυρίου πλουτίζει, και λύπη δεν θέλει προστεθεί εις αυτήν.

    γνωσεσθε την αληθειαν και η αληθεια ελευθερωσει υμας

    Φιλικα

    Σακης

  3. Θοδωρής Βελισσάρης said,

    Δεν θα επεκταθώ εις βάθος στη συζήτηση του κειμένου του Σάκη. Θα σταθώ μονάχα στα όσα λέει για τον κομμουναλισμό.

    Σε όσα προηγούνται της κριτικής του στον κομμουναλισμό και την κοινωνική οικολογία, δλδ σε όσα αναφέρει για τον δαρβινισμό, κάνει συνεχώς το λάθος να μπλέκει τη θεωρία της εξέλιξης ως βιολογική θεωρία με τον κοινωνικό δαρβινισμό και την κοινωνιοβιολογία. Μπορεί έτσι «πασπαρτού» να χρησιμοποιεί και θιασώτες της θεωρίας της εξέλιξης όπως τον Καστοριάδη για να θεμελιώνει τα επιχειρήματά του, έχοντας μπλέξει όμως τις έννοιες.

    Όσον αφορά την ίδια τη θεωρία της εξέλιξης, ελπίζω ότι ο αναγνώστης του ιστολογίου έχει τη στοιχειώδη ικανότητα να ψάξει βιβλία ή ιστοσελίδες έγκυρων επιστημονικών δεδομένων, τα οποία αναιρούν με συντριπτικό τρόπο τα επιχειρήματα του Σάκη και πολλά ακόμα. Φυσικά η θεωρία της εξέλιξης δεν είναι τέλεια, ούτε στερείται προβλημάτων (όπως γίνεται και με θεωρίες στη φυσική κ.α.). Αλλά είναι ό,τι καλύτερο έχουμε. Αν τη συγκρίνουμε δε με τη θεωρία των δημιουργιστών, τότε είναι απλά ιδανική! Αυτό είναι και το πρόβλημα με τον Σάκη. Ποια θεωρία αντιπροτείνει στη θεωρία της εξέλιξης, η οποία θα έχει λιγότερα προβλήματα από αυτά που επισημαίνει; Όχι ότι τα επιχειρήματά του εναντίον της στέκουν.

    Το βασικό ελάττωμα του σχολίου του, ότι μπλέκει την εξέλιξη με τον κοινωνικό δαρβινισμό, διακατέχει και την κριτική που κάνει στην κοινωνική οικολογία. Ο κύριος εκπρόσωπος της τελευταίας, έχει κάνει επανειλημμένα σκληρές επιθέσεις στους κοινωνικούς δαρβινιστές, έχοντας αφιερώσει πολλές σελίδες κριτικής στους Dawkins και Wilson. Συγχρόνως, κριτική έχει ασκήσει και σε τύπου Κροπότκιν θιασώτες μίας αγαθής φύσης. Θα του σηκωνόταν η τρίχα αν του χρέωναν ότι είμαστε υπόδουλοι του γονιδιώματός μας. Αλλά ακόμα και στην ίδια τη θεωρία της εξέλιξης, ενώ την αποδεχόταν, έκανε φιλοσοφική κριτική, ιδιαίτερα στη μεγάλη έμφαση που δίνει στην τύχη.

    Η φύση για την κοινωνική οικολογία δεν είναι ούτε αδυσώπητη ούτε ειδυλλιακή. Η φύση είναι η ιστορία της φύσης. Ο άνθρωπος δεν πρέπει να υποταχθεί σ’ αυτήν, ούτε να παραδειγματιστεί, γιατί ανήκει στο ίδιο συνεχές μ’ αυτήν, είναι φυσικό και κοινωνικό ον. Το σχόλιο του Σάκη βρίθει από παρόμοιες αποδείξεις ότι δεν έχει ασχοληθεί σοβαρά με το θέμα της κοινωνικής οικολογίας.

    Η κυριαρχική νοοτροπία του σύγχρονου ανθρώπου οφείλεται στην κυριαρχική λειτουργία της κοινωνίας στην οποία κοινωνικοποιείται. Το γιατί τώρα η κοινωνία είναι σήμερα έτσι, προσπαθεί η κοινωνική οικολογία να το διαυγάσει ιστορικά, αποφεύγοντας τις απλοποιητικές ντετερμινιστικές υποθέσεις. Αυτό που φαίνεται κακό, μπορεί να εξυπηρέτησε σε ένα συγκεκριμένο ιστορικό στάδιο κοινωνικές ανάγκες, και τελικά δεν αποφεύχθηκε, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι ήταν και η μοναδική επιλογή. Μπορούμε να διαπιστώσουμε σήμερα αν υπάρχουν οι ίδιες ανάγκες, και ποιες ακόμα έχουν αναδυθεί, για να κρίνουμε τόσο το υπάρχον κοινωνικό σύστημα όσο και αυτό που θα επιθυμούσαμε. Ας μας πει όμως ο Σάκης γιατί θεωρεί ότι υπάρχει κυριαρχική νοοτροπία σύμφωνα με τη δική του, προφανώς χριστιανική, ανάλυση και πως πιστεύει ότι αυτή θα ξεριζωθεί χωρίς να θίξουμε τους θεσμούς που την αναπαράγουν. Φοβάμαι ότι η απάντηση θα είναι η σύνηθης και απογοητευτική, βολική για τους σημερινούς εξουσιαστές, καταφυγή στην προσευχή και στον εσωτερικό κόσμο.

    Ερχόμενος σε ένα άλλο θέμα: η αναφορά μας είναι σε θεσμισμένες ιεραρχίες που δεν έχουν κανέναν έλλογο χαρακτήρα. Δεν είμαστε κατά της ιεραρχίας γενικά κι αόριστα, έτσι αφηρημένα όπως θέτεις τον όρο. Ο γονιός και το μικρό παιδί δεν μπορούν να έχουν την ίδια ψήφο. Μην ξεχνάς ότι η πολιτική μας προοπτική δεν είναι αντιεξουσιαστική. Θέλουμε ο λαός να πάρει την εξουσία, όχι να την καταργήσει. Ιεραρχίες όμως όπως ο ρατσισμός, ο σεξισμός, η πολιτική κυριαρχία των ελίτ και η οικονομική εκμετάλλευση, μαζί με την ιδεολογία της κυριαρχίας επί της φύσης, δεν έχουν κανέναν έλλογο χαρακτήρα, και όλες τις ενώνει το νήμα της έννοιας της ιεραρχίας. Την ιεραρχία γονέα και μικρού παιδιού, δεν χρειάζεται κανένα γιγάντιο εξουσιαστικό σύστημα για να τη στηρίξει. Βασίζεται στις έλλογες κοινωνικές ανάγκες. Δεν θα τη λέγαμε καν ιεραρχία, γιατί αφορά βασικά κύρος και γνώσεις που το παιδί ακόμα δεν έχει (η πραγματική ιεραρχία μέσα στην πατριαρχική οικογένεια είναι πραγματικά σοβαρό θέμα). Την ιεραρχία όμως που εγκαθιστά καθυστερημένους στα πολιτικά αξιώματα, ή αυτήν που καταστρέφει το οικοσύστημα, χρειάζεται ένα παρόμοιο σύστημα για να τη στηρίξει. Η ιεραρχία στη φύση είναι ανθρωπομορφισμός αν εκληφθεί με τη δεύτερη έννοια. Η ιεραρχία στη φύση δεν έχει τον θεσμικό χαρακτήρα των κοινωνικών ιεραρχιών που αντιπαλεύουμε.
    Η κοινωνική οικολογία μιλάει, αντί για ιεραρχία, για ενότητα στη διαφορά. Υπό αυτό το πρίσμα βλέπει και τη διαφορά του ανθρώπου με τους μικροοοργανισμούς που τόσο σε προβληματίζει.

    Τώρα για το παράλογο επιχείρημα ότι αν αυτά που λέμε έπειθαν θα είχε αλλάξει ο κόσμος, οπότε αφού ο κόσμος δεν αλλάζει συνεπάγεται ότι τα επιχειρήματά μας δεν στέκουν, δεν έχω να σχολιάσω πολλά. Θυμίζω ότι της Γαλλικής επανάστασης προηγήθηκε ένας αιώνας διαφωτισμού ενάντια στις ορέξεις της πλειοψηφίας…

    Οι κοινωνικοί οικολόγοι κάνουν μία τριμερή διάκριση: πολιτικό-κοινωνικό-Κράτος. Αν το τελευταίο πρέπει να καταργηθεί και το πολιτικό να συστήσει μία δημοκρατική δημόσια σφαίρα, ωστόσο το κοινωνικό πρέπει να μείνει διακριτό. Δλδ δεν μπορεί μία πολιτική απόφαση να καθορίζει τις λεπτομέρειες της ιδιωτικής ζωής των ανθρώπων. Αυτό θα ήταν ολοκληρωτικό. Εξίσου σημαντική λοιπόν θεωρούμε με την πολιτική ελευθερία, την κοινωνική. Από την άλλη, η εσωτερική ελευθερία απορρίπτεται επειδή θεωρούμε ότι είναι αποτέλεσμα ενός τεχνητού δυισμού, ο οποίος βολεύει την αναπαραγωγή του συστήματος. Άσε τις εξωτερικές συνθήκες, και κοίτα τις εσωτερικές. Μα πώς να γίνει αυτό; Το υποτιθέμενα εσωτερικό και εξωτερικό βρίσκονται εξαρχής σε επαφή και συσχέτιση. Αγωνιζόμαστε λοιπόν για νέους θεσμούς και έναν νέο ανθρωπολογικό τύπο. Ο διαφωτισμός για τον οποίο αγωνιζόμαστε έχει να κάνει ακριβώς μ’ αυτό που αφηρημένα αποκαλείς εσωτερικό. Η πολιτική προοπτική συμπεριλαμβάνει μία μακρά και βαθιά επιμορφωτική διαδικασία, αδύνατο όμως να αποκοπεί από την παράλληλη κοινωνική παρέμβαση στο επίπεδο των θεσμών.

    Όσον αφορά τον χριστιανισμό, η κοινωνική οικολογία αναλύει τον διττό ρόλο που έπαιξε ιστορικά. Ως ένα σημείο προοδευτικό, αλλά συγχρόνως αντιδραστικό, και σήμερα μονάχα τέτοιο. Απορείς αλλά μεγάλοι στοχαστές όπως ο Βέμπερ έδειξαν τη σχέση χριστιανισμού και καπιταλισμού, ο Μαρξ έδειξε ότι κριτική του καπιταλισμού ξεκινά μονάχα αφού έχει ολοκληρωθεί η κριτική της θρησκείας. Οι δυισμοί του τύπου Θεός-άνθρωπος, Ουρανοί-Γη δεν είναι άσχετοι με τους άνθρωπος-φύση, νους-ψυχή κ.ο.κ. Αυτοί οι δυισμοί επιτρέπουν σήμερα να επικρατεί η ιδεολογία της κυριαρχίας επί της φύσης.
    Ωραία είναι η αγάπη που επικαλείσαι, αλλά πως προκύπτει αυτή; Αν προκύπτει μέσα από την απόκρυψη των κοινωνικών σχέσεων και τη μεταφορά τους στους ουρανούς, τότε είναι μία αγάπη που μπορεί να οδηγεί στο μίσος. Αν είναι μία αγάπη που πρέπει με φόβο Θεού να την εφαρμόσω, τότε επίσης εκεί οδηγεί.

    Η δημοκρατία είναι απολύτως εφικτή σήμερα με τις τεχνολογικές δυνατότητες που έχουμε. Όσον αφορά την επίκληση της πλειοψηφίας σχετικά με το αν η δημοκρατία είναι επιθυμητή, σου θυμίζω ότι και ο Χίτλερ είχε τη στήριξη της πλειοψηφίας του γερμανικού λαού, αυτό δεν σημαίνει ότι οι λοιποί γερμανοί καλά θα κάνανε να το βουλώσουνε! Μπορεί μία μειοψηφία να εκφράζει καλύτερα τις ανάγκες και τα οράματα μίας εποχής βυθισμένης σε μία κακή εμπειρική πραγματικότητα.

    Η δημοκρατία δίνει τη δυνατότητα της πολιτικής συμμετοχής, δεν την επιβάλλει. Αυτοί που δεν γουστάρουν τις συνελεύσεις καλά κάνουν. Αν όμως κάτι δεν τους αρέσει, ή κάτι θέλουν να προτείνουν, μπορούν να έρθουν και να συμμετέχουν.

    Οι ειδικοί είναι καλοδεχούμενοι στις συνελεύσεις, αλλά δεν θα έχουν τον τελευταίο λόγο. Τον τελικό λόγο επί των προτάσεών τους θα έχει η κοινωνία, και το λάθος στο λαιμό της. Τουλάχιστον θα έχουμε αποφύγει τα λάθη των ειδικών (λάθη πάντα υπέρ μίας μειοψηφίας), καθώς και το σύγχρονο φαινόμενο όπου οι άνθρωποι είναι σα φοβισμένα μαθητούδια απέναντι στους ειδικούς (και τον Θεό που αναφέρεις) και καταλήγουν ανήμποροι να υψώσουν το ανάστημά τους απέναντι στις καταστροφές που βλέπουν γύρω τους.

    Οι άνθρωποι μπορούν να κάνουν ό,τι θέλουν στον ιδιωτικό τους βίο, να εκκλησιάζονται και όλα αυτά. Η θρησκεία θα απομακρυνθεί από τους πολιτικούς θεσμούς και θα γίνει θέμα προσωπικής πίστης (και ελεύθερης προπαγάνδισης, γιατί νομίζω αυτό σε ενδιαφέρει).

    Σε σχέση με τον λιθοβολισμό που σε ανησυχεί, ο Μπούκτσιν έλεγε ότι η θανατική ποινή δεν είναι θέμα γκάλοπ. Είναι απλώς ανορθολογική και δεν θα έπρεπε να υπάρχει. Στο όραμά μας οι αποφάσεις των συνελεύσεων θα πρέπει να λαμβάνονται εντός ενός πλαισίου, ενός συντάγματος, το οποίο θα έχει καθοριστεί δημοκρατικά μετά από μακρά διαβούλευση. Εκεί εμείς θα παλέψουμε για την εξαφάνιση της θανατικής ποινής. Αυτή την επιλογή δεν τη βασίζουμε στον μηδενιστικό δαρβινισμό. Μηδενιστική είναι η αντίληψη που σνομπάρει την εγκόσμια ζωή για την ψευδή υπόσχεση μιας άλλης. Ο Μπούκτσιν για παράδειγμα, θεμελιώνει τη φιλοσοφία και οντολογία του με κύρια αναφορά στους Ντιντερό, Χέγκελ και Μαρξ, όχι στον Δαρβίνο.

    Τις αντιδημοκρατικές τρομοκρατικές ομάδες που αναφέρεις, ναι, θα τις καταστείλουμε βίαια, όπως οι ρώσοι επαναστάτες, αναρχικοί, μπολσεβίκοι, σοσιαλεπαναστάτες κ.α. πολεμούσαν τη λευκή αντίδραση.

    Προϋπόθεση για να επικρατούν οι άριστοι, είναι μία κοινωνία που δεν κρατάει στα σκοτάδια, την αμορφωσιά και την ανημπόρια την πλειοψηφία του πληθυσμού. Η ίδια η δημοκρατία θα δώσει τη δυνατότητα στους άριστους να αναδυθούν, όπως αναδύθηκαν στις δημοκρατικές πόλεις της αρχαιότητας και της αναγέννησης, στις μεγάλες επαναστάσεις σε Αγγλία, Αμερική και Γαλλία και στις νεότερες.
    Αναδύθηκαν και αλλού, αλλά δεν είναι εκεί το θέμα. Το θέμα είναι να μη συρρικνώνουμε τις δυνατότητές μας και να στερούμαστε τις δυνατότητες που διανοίγει για μας η δημοκρατία και η κοινωνική ελευθερία.

    Αυτοί που είναι σήμερα «άριστοι», όπως το θέτεις, φυσικά μπορούν να ηγηθούν και να εμπνεύσουν αλλά χωρίς τον θεσμικό εξουσιαστικό ρόλο που εξαχρειώνει τους ίδιους και τους υπόλοιπους.

    Όσον αφορά την ηθική οικονομία, υπάρχει στα ελληνικά το δοκίμιο του Μπούκτσιν «ηθική οικονομία ή οικονομία της αγοράς», στο βιβλίο «Η σύγχρονη οικολογική κρίση». Μπορείς να το δεις και να επανέλθεις δριμύτερος. Στον ίδιο τόμο υπάρχει και ένα φιλοσοφικό δοκίμιο που αναλύει την ηθική και τη φύση όπως συλλαμβάνονται από την κοινωνική οικολογία. Ίσως σε βοηθήσουν. Εκτενής πραγμάτευση του χριστιανισμού από τον Μπούκτσιν υπάρχει στο Ecology of Freedom, αμεταφραστο δυστυχως ακόμα στα ελληνικά.

    Χαοτικό το σχόλιό σου, χαοτική και η απάντηση μου απ’ό,τι βλέπω.

  4. Sakis said,

    Δεν επιδιωκω την εριδα, αλλα εχω να διατυπωσω ορισμενα θεματα και ερωτηματα.

    Στην πληρη απουσια σχολιου στην κριτικη απεναντι στην εξελικτικη θεωρια, το μονο που μπορω να εικασω ειναι οτι ο συνομιλητης μου ειτε δεν γνωριζει επακριβως τι λεει η θεωρια ειτε δεν θελει να επεκταθει στο θεμα . Ωστοσο κανενας απο αυτους τους λογους δεν μπορει να δικαιολογησει τον αφορισμο τυπου “αυτα δεν στεκουν” χωρις να μπανει στις απαραιτητες εξηγησεις. Οταν υπερασπιζομαστε μια θεωρια πρεπει να ξερουμε ακριβως τι λεει και να την υποβαλλουμε στην βασανο της κριτικης, και να ειμαστε διορατικοι στο ποιες ειναι οι λογικες της συνεπειες. Επισης ειπωθηκε οτι αυτη η θεωρια ειναι οτι καλυτερο εχουμε ή ακομη οτι ειναι απλα ιδανικη. Ιδανικη ειναι βεβαια, για μια συγκεκριμενη φυσιοκρατικη κοσμοθεαση, δεν διαφωνω. Αυτη οπως ειδαμε εχει τρομακτικα προβληματα Αλλα υπαρχει βεβαιως και η θεωρια της δημιουργιας εξ ουκ οντων (εκ του μηδενος) μεσω διαδοχικων δημιουργικων πραξεων , απο εναν Δημιουργο απο πλησμονη ερωτικης αγαθοτητας . Εξηγει τα παντα, δεν εχει κανενα προβλημα. Προβλημα εχουν μονο οσοι εχουν λησμονησει την ποιητικη τους πλευρα . Προβλημα επισης εχει η εξελικτικη θεωρια λογω της πληρους εξαφανισης της πνευματικης διαστασης του ανθρωπου που αυτη συντελει . Η ψυχη δεν ειναι παρα ο εγκεφαλος. Ωστοσο ειναι πανευκολο να δειξει κανεις οτι η ψυχη υπαρχει και ειναι αυτη που κινει την υλη. Ενα παραδειγμα ειναι η συνειδητη ελευθερη κινηση ενος μελους του σωματος. Για να κινηθει το μελος (πχ. το χερι) πρεπει να διεγερθουν μυες απο τους νευρωνες που επισυναπτωνται σ’αυτους. Οι νευρωνες με την σειιρα τους διεγειρονται απο τους νευρωνες που βρισκονται στο κινητικο κεντρο του φλοιου.Αυτοι με την σειρα τους μπορει να διεγειρονται απο νευρωνες αλλου κεντρου του φλοιου. Ωστοσο φθανουμε σε ενα σημειο τ=0 κατα το οποιο δεν υπαρχει προηγουμενη παρατηρημενη διεγερση. Το ερωτημα του 1000000$ ειναι βεβαια τι προκαλει, τι εκκινει την αρχικη διεγερση στους νευρωνες , τι επιδρα δηλαδη στο ατομικο επιπεδο και ανοιγοκλεινουν οι διαυλοι Νa και Κ αρχιζει η αλληλουχια γεγονοτων που οδηγουν στην εκπυρσοκροτηση των πρωτων νευρωνων. Η απαντηση ειναι βεβαια η μη βιολογικη ψυχη . Εφοσον δεν παρατηρειται καμμια αλλη νευρωνικη δραστηριοτητα πριν, αλλα και επειδη ολα εχουν μια αιτια, ειναι η μονη λογικη εξηγηση. Υπαρχουν και αλλες ενδειξεις για την πραγματικοτητα της ψυχης , αλλα νομιζω αυτη αρκει.

    Θα ελεγα οτι δεν υπαρχει κανενα μπερδεμα και καμμια εννοιολογικη αντιφαση αναμεσα στην δαρβινικη θεωρια και την κοινωνικο δαρβινισμο ή την κοινωνιοβιολογια. Βασικη υποθεση τοσο της δαρβινικης θεωριας για την εξελιξη των ειδων οσο και του κοινωνικου δαρβινισμου ειναι οτι οι γενετικα ευνοημενοι οργανισμοι εχουν ιδιοτητες που τους επιτρεπουν την καλυτερη προσαρμογη στο περιβαλλον και μεγαλυτερες πιθανοτητες επιβιωσης σε σχεση με αλλα μελη της ομαδας λιγοτερα γενετικα ευνοημενα. Στην πρωτη περιπτωση εφαρμοζεται σε βιολογικους οργανισμους και στην δευτερη στον ανθρωπο. Ποια διαφορα εχει να πουμε οτι το το ταδε ατομο ενος οργανισμου εχει γονιδια που του προσδιδουν μεγαλυτερη μυικη μαζα και αρα το καθιστουν πιο γρηγορο σε σχεση με αλλα ατομα του ιδιου ειδους κανοντας πιο πιθανη την φυγη απο καποιον επιδοξο εχθρο, και αρα την επιβιωση , με το να πουμε οτι ο ταδε η η ταδε ομαδα ανθρωπων εχει “καλυτερα” γονιδια και ετσι ειναι πιο ρωμαλεα πιο εξυπνη και αρα εχει μεγαλυτερες δυνατοτητες επιβιωσης? Αυτες οι ομαδες ή τα ατομα προφανως αναδυθηκαν (συμφωνα με την εξελικτικη θεωρια ) μεσω δαρβινικων μηχανισμων. Νομιζω οτι δεν αρνεισαι οτι οι διαφορες ρατσες και ο ανθρωπος ξεπηδησαν απο μηχανισμους συμφωνους με την εξελιξη, αν θελεις να παρμεινεις πιστος στην θεωρία σου δηλαδη. Σιγουρα δεν πιστευεις οτι εξελιξη του ανθρωπου σταματησε . Ο Μπουκτσιν αλλωστε υποστηριζει μια συνεχεια αναμεσα στην φυση και την κοινωνια λεγοντας πχ. (Η συγχρονη οικολογογικη κριση) “ Η φυσικη εξελιξη στο περασμα του χρονου δημιουργησε μεσα απο τα ιδια της τα σπλαχνα τον απεριοριστο πλουτο των διαβαθμισεν που ανοιξαν τον δρομο στην κοινωνικη εξελιξη” . Αν θελουμε να παραμεινουμε πιστοι στην εξελικτικη θεωρια , ο ρατσισμος και ο φασισμος ειναι η μονη ειλικρινης κατ’αυτην κοινωνικη πολιτικη. Μπορει. να μην αρεσει στον Μπουκτσιν αλλα ο Ντωκινς που ειναι η αυθεντια του χωρου εχει καταλαβει την σχεση και εχει δηλωσει: Die Presse (July 30, 2005)“ No decent person wants to live in a society that works according to Darwinian laws. . . . A Darwinian society would be a fascist state.” Το οτι εχουμε την επιλογη να μην ζουμε σε φασιστικα καθεστωτα ειναι επιχειρημα κατα της θεωριας της εξελιξης. Πρωτον γιατι συμφωνα με την θεωρια της εξελιξης η φυσικη επιλογη ευνοει το ατομο που ειναι προικισμενα με πιο προσαρμοσμενα χαρακτηριστικα σε σχεση με αλλα ατομα με τα οποια βρισκεται σε ανταγωνσιμο για περιορισμενους πορους, και αρα θα δεν θα ηταν καθολου χρησιμο εξελικτικα για το ιδιο το ατομο να δειξει συμπεριφορες φιλαλληλιας και αυτοθυσιας. Δευτερον η δαρβινικη θεωρια ειναι μια υλοκρατικη θεωρια που συνεπεια της ειναι ο βιολογικος ντετερμινισμος οσον αφορα και τον νου-, δηλαδη οπως το διατυπωνει ο νομπελιστας Crick (The Astonishing Hypothesis ) , «You, your joys and your sorrows, your memories and your ambitions, your sense of personal identity and free will, are in fact no more than the behavior of a vast assembly of nerve cell and their associated molecules.» και κατ’επεκταση των γονιδιων – που ειναι ασυμβατος με την ελευθερια βουλησης και αρα την επιλογη , και ειδικα με την επιλογη που αντιτιθεται της ανταγωνιστικης συμπεριφορας που υποδεικνυουν τα γονιδια. Ο μη-ντεντερμινιστικη (μη- γονιδιακη) θεαση της συμπεριφορας ειναι ασυμβιβαστη με την δαρβινικη θεωρια (αν δεν αναγεται στα γονιδια η συμπεριφορα τοτε δεν μπορει να κληρονομηθει , αν δεν μπορει να κληρονομηθει τοτε δεν μπορει να εξελιχθει υπο την δαρβινεια εννοια) . Αρα ο ανθρωπινη ελευθερια βαλλεται πανταχοθεν, και ο ανθρωπος ειναι ντετερμινιστικα ανδρεικελο και homo homini lupus. Δεν υπαρχουν ενδιαμεσες λυσεις. Αλλα επειδη οι κοινωνιες εχουν δωσει και παραδειγματα επιλογης της φιλαλληλιας και συνεργασιας καταρριπτεται η θεωρια του Δαρβινου.
    Αλλωστε ο ιδιος ο Δαρβινος ήταν ολιγον κοινωνικος δαρβινιστης: “We must therefore bear the undoubtedly bad effects of the weak surviving and propagating their kind; but there appears to be at least one check in steady action, namely that the weaker and inferior members of society do not marry so freely as the sound; and this check might be indefinitely increased by the weak in body or mind refraining from marriage, though this is more to be hoped for than expected” (The Descent of Man, and Selection in Relation to Sex 1882 )

    Οσο για την κοινωνιοβιολογια και την αμεση οργανικη σχεση της με την θεωρια της εξελιξης θα ελεγα να δουμε τον ορισμο που δινει τοσο η wikipedia οσο και ο Wilson. Η wikipedia λοιπον λεει “Sociobiology is a synthesis of scientific disciplines which attempts to explain social behaviour in animal species by considering the Darwinian advantages specific behaviors may have.” Δηλαδη εξηγηση της συμπεριφορας υπο το φως εξελικτικης θεωριας. Αντι να μιλαμε για την εξελικτικη διαδικασια ως γεννητορα φαινοτυπων και σχεσεων ατομου περιβαλλοντος ευνοικων για την επιβιωση , γινεται λογος για την εξελιξη ως γεννητορα κοινωνικων σχεσεων.. Ενω ο Wilson οριζει την κοινωνιοβιολογια ως “The extension of population biology and evolutionary theory to social organisation”. Οπως ειχε πει το 1973 και ο Theodosius Dobzhansky “ Nothing in biology makes sense except in the light of evolution”. Αρα και οι κοιωνικες σχεσεις μεταξυ οργανισμων . Επιπλεον οι κοινωνιοβιολογοι εμμενουν στην θεση οτι οι ανθρωπινες συμπεριφορες μπορουν να εξηγηθουν με βαση την δραση συγκεκριμενων γονιδιων (τα οποια αναδυθηκαν μεσω δαρβινικων διαδικασιων), αρα και η ηθικη συμπεριφορα. Ετσι μπορει κανεις να πει συμφωνα με τους κοινωνιοβολογους οτι η κυριαρχικοτητα -μιας και αυτο ειναι το μηλον της εριδος – καθοριζεται απο καποια γονιδια, και αρα ειναι στην φυση στην κατασκευη του ανθρωπου*.

    * Το 1986, ο φιλοσοφος Michael Ruse μιλωντας για τα συναισθηματα ηθικοτητας ειπε :

    In a sense … the evolutionist’s case is that ethics is a collective illusion of the human race, fashioned and maintained by natural selection in order to promote individual reproduction. … ethics is illusory inasmuch as it persuades us that it has an objective reference. This is the crux of the biological position

    Η κοινωνιοβιολογια ειναι η μονη συνεπης με τον βιολογισμο θεωρια αφου δηλωνει πως οτι υπαρχει στην συμπεριφορα πρεπει πρωτα να υπαρχει στα γονιδια. Για να εχει ισχυ η δαρβινικη θεωρια οσον αφορα την συμπεριφορα πρεπει αυτη η συμπεριφορα να μπορει να αναχθει στα γονιδια. Αν δεν αναγεται στα γονιδια η συμπεριφορα τοτε δεν μπορει να κληρονομηθει , αν δεν μπορει να κληρονομηθει τοτε δεν μπορει να εξελιχθει υπο την δαρβινεια εννοια. Αρα αν θελουμε να ειμαστε πιστοι στην θεωρια ο βιολογικος ντετερμινιμσος ειναι αναποφευκτος, και γινεται εμφανης η σχεση αναμεσα στην εξελικτικη θεωρια και την κοινωνιοβιολογια. Το σιγουρο ειναι οτι δεν μπορει κανεις να θεμελιωσει την ελευθερια του κατω απο την σιδηρα λογικη του βιολογικου ντετερμινισμου και της αναπαραγωγικης ωφελειας.

    Οπως βλεπουμε οι τρεις θεωριες διαλεγονται η μια με την αλλη. Εδω θα κατηγορηθω οτι εχει ηδη γινει η επισημανση οτι ο Μπουκτσιν εκανε κριτικη στους κοινωνιοβιολογους. Τα παραπανω ειχαν σκοπο να δειξουν την σχεση μεταξυ των θεωριων με πυρηνα την εξελικτικη θεωρια και την ξαναδιατυπωση με πιο διαυγη τροπο των θεσεων και των επιπτωσεων αυτων των θεωριων. Ωστοσο δεν αρκει κανεις να κριτικαρει οπως ο Μπουκτσιν τους κοινωνιοβιολογους. Θα είχε ενδιαφερον να ακουσουμε τις προτασεις του Μπουκτσιν σε σχεση με την αναδυση των συμπεριφορων και την αναδυση του υποστρωματος που τις ενεργει, και σχετικα με αυτο τις αντιληψεις του για την φυση του ανθρωπου.

    Επισης ειπωθηκε οτι εκανα χρηση της υποτιθεμενης συγχησης αναμεσα σ’αυτες τις εννοιες και αυτο μου επετρεψε να χρησιμοποιησω π.χ τον Καστοριαδη για να θεμελιωσω την κριτικη μου απεναντι στην εξελικτικη θεωρια. Μα, τα ιδια τα κειμενα τα Καστοριαδη που ανεφερα , υπογραμμιζουν καποια απο τα πολλα θεμελιακα προβληματα της θεωριας, συγκεκριμενα το ανυπερβλητο προβλημα με την αναδυση του μηχανισμου DNA – RNA -πρωτεινη, και το προβλημα των πιθανοτητων και της τυχαιοτητας. (βλ. πρωτο σχολιο). Δεν γινεται λογος ουτε για κοινωνιοβιολογια ουτε για κοινωνικο δαρβινισμο σε εκεινο το σημειο.
    Περνωντας τωρα στον Μπουκτσιν, ειπωθηκε οτι εκανε φιλοσοφικη κριτικη στην μεγαλη εμφαση που δινει στην τυχη η εξελικτικη θεωρια. Αυτο ειναι μια θετικη εξελιξη, ωστοσο παραμενει εκκρεμης. Ο νεοδαρβινικη συνθεση, η αποδεκτη απο ολους τους εξελικτιστες , εχει ως κυρια συνισταμενη της την υποθεση της τυχαιοτητας των μεταλλαξεων, Χωρις αυτην περιπιπτουμε στην μισητη τελεολογια και αρα στην θειστικη εξελιξη. Αν οχι απο τυχαιοτητα απο τι? . Αν ο Μπουκτσιν εχει καποια σοβαρη εναλλακτικη προταση και καποιον ενναλακτικο γενετικο μηχανισμο που να μην προυποθετει ουτε τυχαιοτητα ουτε τελεολογια ευχαριστως να την ακουσουμε , θα αποτελεσει δε μια επανασταση για την βιολογια οσο και μια νεα σελιδα για τις δυνατοτητες της λογικης.

    Ειναι επισης θετικο οτι γινεται παραδοχη οτι η θεωρια του Δαρβινου εχει προβληματα. Αλλα η προσπαθεια εξωραισμου αυτου του γεγονοτος συγκρινωντας τα προβληματα της θεωριας με τα προβληματα που απαντωνται στην φυσικη ειναι μαλλον ατυχης,αλλα μπορει να κανω και λαθος . Καταρχην αυτη η συγκριση δεν εξαλειφει τα προβληματα της δθ. Επειτα η φυσικη επιστημη και γενικως καθε επιστημη πρεπει να ειναι ικανη να προβλεπει καποια φαινομενα. Η δαρβινικη θεωρια αποτυγχανει σ’αυτο .Στην φυσικη σε πολλες περιπτωσεις ισχυει . Επισης στην φυσικη εχουμε πολλαπλες θεωριες που η μια αντικρουει την αλλη η ειναι απλα μεταξυ τους ασυμβιβαστες. Πολλες δεν αξιωνουν να εχουν καθολικη ισχυ. Αντιθετως η δθ ειναι μια μονο θεωρια με αξιωσεις καθολικης ισχυος για να εξηγησει ολο το βιολογικο υπαρκτο και τα φαινομενα που το διεπουν . Ενα αλλο προβλημα αυτης της συλλογιστικης ειναι οτι ενω στην φυσικη και ιδαιτερα σε καποιους κλαδους της εχουμε να κανουμε με φαινομενα που ειναι δυσκολα να παρατηρηθουν μακροσκοπικα, να διευρευνηθουν επιστημονικα ( αλλα συμβαινουν ετη φωτος μακρια αλλα ειναι απλα αφηρημενες κατασκευες, ή απλα τα καλυπτει ενα συννεφο πληρους αγνωσιας ) τα βιολογικα φαινομενα ειναι απτα και ειναι ευκολα να διαπιστωσει κανεις αν απο την δομη και την λογικη τους και την δομη της λογικης ειναι δυνατο να μιλαμε για εξελιξη.

    Ας περασουνε τωρα στην κοινωνικη οικολογια . Ο συνομιλιτης μου δηλωνει οτι η φυση ειναι η ιστορια της φυσης και δεν εχει κανενα χαρακτηρα. Δεν ειναι ουτε αδυσωπητη ουτε ειδυλλιακη. Ολα αυτα μου ακουγονται σιβυλλικα. Δεν μπορουμε να αποφυγουμε το προβλημα του χαρακτηρισμου της φυσης επειδη δεν θελουμε να δουμε τις επιπτωσεις που αυτο θα εχει στην κοσμοθεωρηση μας, και κυριως στην ανθρωπολογια μας (αφου ο ανθρωπος ειναι μερος της φυσης). Ειναι τελικα ηθικη η φυση?, ο ανθρωπος? Επειτα λεγεται οτι “ ο άνθρωπος δεν πρέπει να υποταχθεί σ’ αυτήν (φυση), ούτε να παραδειγματιστεί, γιατί ανήκει στο ίδιο συνεχές μ’ αυτήν, είναι φυσικό και κοινωνικό ον “. Εδω δεν μας αποκαλυπτεται τι ειναι αυτο που , ενω ο ανθρωπος ειναι ενα συνεχες με την φυση , τον διαφοροποιει και του επιτρεπει να μην υποταχθει σ’αυτην την φυση ουτε να παραδειγματιστει απ’αυτην . Οσο για το σχολιο οτι δεν εχω ασχοληθει σοβαρα με την κοινωνικη οικολογια ειναι αληθες και θα ηθελα να με διαφωτισουν οι ειδικοι επ’αυτου.

    Ας περασουμε στο θεμα της κυριαρχικης νοοτροπιας (για την βιολογιστικη αντιληψη εχουμε ηδη μιλησει) . Ειναι σαφες οτι πρωτα δημιουργηθηκε ο ανθρωπος και επειτα οι θεσμοι. Επομενως οι θεσμοι ειναι προιον της θετικης η αρνητικης δημιουργικοτητας και φαντασιας των ανθρωπων. Η εγκαθιδρυση των θεσμων ειναι συνεπης με την διαπιστωση πως για να υπαρχει κατι εμπραγματο μεσα στον κοσμο πρωτα υπηρξε μεσα στον νου ή την ψυχη του δημιουργου του. Οχι μονο αυτο , αλλα και ο χαρακτηρας, η υφη η ποιοτητα του τεχνουργηματος ή της συμπεριφορας ειναι μια αμεση αντανακλαση του χαρακτηρα ,της υφης και της ποιοτητας της ψυχης του δημιουργου. Αυτο ειναι γνωστο απο αρχαιοτατων χρονων: “απο των καρπων αυτων επιγνωσεσθε αυτους μητι συλλεγουσιν απο ακανθων σταφυλας η απο τριβολων συκα , ουτως παν δενδρον αγαθον καρπους καλους ποιει το δε σαπρον δενδρον καρπους πονηρους ποιει”. Σε σχεση με την κυριαρχικη νοοτροπια η χριστιανικη διδασκαλια μιλαει για την Πτωση που επεται της παρακοης των πρωτοπλαστων, την εξοδο απο τον Παραδεισο, και την επακολουθη εισαγωγη του θανατου, του μοχθου, της απωλειας κυριαρχιας πανω στα οντα, την μεταβολη απο υποκειμενο αγαπης σε υποκειμενο φιλαυτιας , την απωλεια της αληθους σχεσης με τον Θεο και αρα με τον αλλον και γενικα την ειδωλοποιηση του ευατου, του σκοτασμου του νοος και την απωλεια της πληροτητας της ψυχης και της μακαριοτητας .Αυτα εχουν ως συνεπεια εκτος των αλλων , την κατασκευη ενος εγω , σκια του αληθινου εαυτου που θελει να ικανοποιειται και να αναπληρωνει την χαμενη πληροτητα και μακαριοτητα μεσα απο τα παθη , την κυριαρχια την φιλαρχια την εκμεταλλευση και εργαλειακη χρηση του αλλου. Το αισιοδοξο ειναι οτι η φυση του ανθρωπου ειναι τρεπτη. Μπορει παλι μεσω της σχεσης με τον Πρωταρχικο Αλλο , να μετα-νοησει να στρεψει τον νου του προς το Φως να ευθυγραμμισει την καρδια του με το θελημα Του και να γινει παλι σωος, δηλαδη πληρης, και μακαριος.

    Ειναι προφανες οτι μεσω της κυριαρχικης ιδεας ο πρωιμος ανθρωπος εφτιαξε θεσμους με κυριαρχικα στοιχεια. Που με τη σειρα τους αυτονομηθηκαν και ανηπαρηγαγαν κυριαρχικες νοοτροπιες . Η λυση οπως ειπαμε ειναι στο επιπεδο του καθαρμου της ψυχης, και της συνειδητοποιησης της σχεσης με τον Δημιουργο. Δηλαδη δεν μπορει κανενας θεσμος να επαναφερει τον ανθρωπο στο πρωτοκτιστο καλλος. Απο την αλλη ακομη και μεσα στο πιο αφορητο κυραρχικο μηχανισμο η ψυχη μπορει να ανθισταται και να φωτιστει (αν και ειναι αληθεια οτι οι θεσμοι μπορουν να στραγαλλισουν καποιους ανθρωπους). Να απλευθερωθει μυστικα εκει που τιποτα το εξωτερικο δεν μπορει να εισχωρησει. Βαθια μεσα στην καρδια. Ο εσω ανθρωπος ειναι μια πραγματικοτητα που δεν μπορει να απορριφτει επειδη ταχα στηριζει τους αρχοντες του κοσμου τουτου. Το Φως μεσα στην καρδια και τον νου των απελευθερωμενων διαπερνα ολο το συμπαν και κυριαρχει πανε στο σκοτος των κοσμοκρατορων. Εκει, στις καρδιες και τις συνειδησεις παιζεται το παιχνιδι και οχι τοσο στους δρομους . Αν ενας φωτιστει , χιλιοι αλλοι γυρω του θα σωθουν. Η προσευχη των απελευθερωμενων και η μυστικη τους επιρροη ειναι η πραγματικη δυναμη . Μπορει να επηρεασει συνειδησεις ,να αλλαξει νοοτροπιες, να αναιρεσει αποφασεις.να γιατρευσει ασθενεις , να σταματησει πολεμους. Το θεμα δεν ειναι με θεσμους να καταστειλουμε τους αρχοντες και τις νοοτροπιες , που θα αποτελουσε μια ακομη κυριαρχια , και θα οδηγουσε στην εχθρα ανμεσα σε ομαδες ,αλλα να παραδειγματισουμε μεσω των αυθεντικων σχεσεων , της φιλιας της αγαπης , της αυτοθυσιας, πως μια αλλη σχεση με τον αλλο ειναι δυνατη , αλλα και να επηρεασουμε μυστικα (μεσω της προσευχης) χωρις αρνητικη εξουσια. Γινεται κατανοητο οτι χωρις εσωτερικο κοσμο τον οποιο αποποιειται ο συνομιλητης μου ο ανθρωπος ειναι νεκρος, και δεν υπαρχει καμμια μεταβολη στις εξωτερικες σχεσεις και ειδικα της κυριαρχικες χωρις αλλαγη του εσωτερικου. Ο εξωτερικος κοσμος οπως ειπαμε ειναι αντνακλαση και αποτοκος του εσωτερικου. Η εσωτερικη ειρηνη επιφερει την εξωτερικη. Η αληθινη πολιτεια θα επελθει μονο οταν ο ανθρωπος γνωρισει την εντος του βασιλεια. , “ζητειτε δε πρωτον την βασιλειαν και την δικαιοσυνην αυτου και ταυτα παντα προστεθησεται υμιν” . Και ολα θα σας προστεθουν. Και η πολιτεια . Ας μην ξεχναμε και το “ελθετω η βασιλεια σου ………..ως εν ουρανω και επι της γης”.

    Οπως ειπα και στην αρχη δεν θελω να δημιουργησω εριδα. Ωστοσο οφειλω να απαντησω στο εξης σχολιο: Τώρα για το παράλογο επιχείρημα ότι αν αυτά που λέμε έπειθαν θα είχε αλλάξει ο κόσμος, οπότε αφού ο κόσμος δεν αλλάζει συνεπάγεται ότι τα επιχειρήματά μας δεν στέκουν, δεν έχω να σχολιάσω πολλά. Θυμίζω ότι της Γαλλικής επανάστασης προηγήθηκε ένας αιώνας διαφωτισμού ενάντια στις ορέξεις της πλειοψηφίας…

    Δεν υπονοησα πουθενα οτι συναγω απο την ανικανοτητα πειστικοτητας των επαναστατων την αληθεια η μη των επιχειρηματων. Απλα λεω οτι για να αλλαξουν τα πραγματα πρεπει να πειστει (ειρηνικα)ο κοσμος, κα οτι σ’αυτο δεν διαπρεπουν οι επαναστατες ακριβως λογω των μεθοδων που χρησιμοποιουν και ακριβως επειδη αντιφασκουν. Ενω διαδηλωνουν υπερ της ειρηνης , καταστρεφουν και λεηλατουν. Ενω μιλουν για κυριαρχικες σχεσεις , οι ιδιοι στις σχεσεις επιδεικνυουν τα ιδια χαρακτηριστικα που επικρινουν. Υπαρχει ενας ψυχολογικος νομος που λεει οτι οι αληθινες αξιες και ιδανικα των ανθρωπων ειναι ακριβως τα αντιθετα απο αυτα που ταχα υποστηριζουν . Και μιας που μιλαμε για Γαλλικη επανασταση και “διαφωτισμο” , και ανακολουθια λογων και πραξεων ας θυμηθουμε τις λεηλασιες και τις δολοφονιες που ελαβαν χωρα αυτην την περιοδο.

    Ας εξετασουμε λιγο την τριμερη διακριση των κοινωνικων οικολογων , πολιτικό-κοινωνικό-Κράτος. Ας αφησουμε το Κρατος . Μπορει πραγματικα να υπαρξει τοσο σαφη διασταση πολιτικου -κοινωνικου . Αυτος δεν ειναι ενας τεχνητος δυισμος ? Πως γινεται να μην επηρεαζεται η κοινωνικη σφαιρα οταν το καθεστως ελεγχει την παιδεια. Η εκπαιδευση στο σχολειο δεν ειναι καθοριστικη για το ποια κοσμοθεωρηση θα ενστερνιστει ο μαθητης η οποια και θα επηρεασει την συμπεριφορα του, την ανιτληψη για το τι ειναι θεμιτο και τι οχι? Επισης αν το καθεστως ελεγχει δημοκρατικα βεβαια τα τυπογραφεια και το ποια βιβλια θα τυπωθουν, και αν ελεγχει τα μεσα μαζικης ανημερωσης δεν θα ελεγχεται ετσι το κοινωνικο?. Και αντιστροφως οι μη-θεσμισμενες ιεραρχιες που σιγουρα θα υπαρχουν στην κοινωνια δεν θα επηρεασουν και την πολιτικη-δημοσια σφαιρα?

    Ειναι ωραιο να αγωνιζεται κανεις για τον νεο ανθρωπολογικο τυπο και για του θεσμους που θα διαμορφωθει μετα απο μια μακρα διαδικασια επιμορφωσης ! Αυτο ακουγεται σιγουρα ωραίο. Ποιος ομως ειναι αυτος ο τυπος?. Δεν εχει ξαναφανερωθει στην ιστορια ?. Ποια θα ειναι τα χαρακτηριστικα του. Η κυριες συνισταμενες της προσωπικοτητας του? Ποιο ειναι το γενικο νοημα και σκοπος του? Αυτη η μακρα διαδικασια επιμορφωσης θα επιτρεπει την κριτικη του καθεστωτος , η απλα θα επιδιωκει την κατευθυνση σε κοσμοθεωριες και ιδεολογιες που το κολακευουν. Ποιος ειναι ο παιδαγωγος εκεινος που ενω δεν εχω αλλαξει εσωτερικα ο ιδιος θα αναλαβει την ευθυνη να παιδαγωγησει τους αλλους. Και πως θα παιδαγωγησει κανεις τους αλλους να ειναι ελευθεροι και αντικυριαρχικοι οταν ο ιδιος εχει οπως λεει ο συνομιλητης μου ανατραφει σε ενα ανελευθερο και κυριαρχικο κοσμο και δεν εχει γευθει την ελευθερια ? , Η ελευθερια διδασκεται η μηπως βιωνεται?. Ειναι δεδομενο του νου, της φαντασιας και μπορει να επιτευχθει μεσω διανοητικης ασκησεως η μηπως ειναι χαρακτηριστικο του ειναι, της ψυχης του ανθρωπου και ειναι μεθεκτη ? Μηπως το ανθρωπολογικο προτυπο που ψαχνουμε, που θα μας βγαλει απ’την κολαση ηδη υπαρχει αλλα δεν ειναι στην κατευθυνση που νομιζουμε?.

    Η αγαπη που επικαλουμαι γεννειται μεσα στην καρδια του ανθρωπου , ειναι χαρισμα Θεου και ειναι η μονη που μπορει να διαφωτησει και να μεταμορφωσει τις κοινωνικες σχεσεις (και ειδικα της κυριαρχικες) με μεταφορα απο τον Ουρανου στην Γη. Καμμια αποκρυψη. Η αγαπη αυτη ωστοσο δεν διαπομπευει δεν κρινει αλλα προσκαλει στον αληθη βιο στην δικαιοσυνη του Πατρος. Και οχι δεν οδηγει αυτη η αγαπη στο μισος. Εχεις δικιο οτι αν ομως η αγαπη παει να εφαρμοστει με φοβο καταληγει στο μισος. Το ευαγγελιο αλλωστε το δηλωνει ξεκαθαρα: εν τουτω τετελειωται η αγαπη μεθ ημων ινα παρρησιαν εχωμεν εν τη ημερα της κρισεως οτι καθως εκεινος εστιν και ημεις εσμεν εν τω κοσμω τουτω , φοβος ουκ εστιν εν τη αγαπη αλλ η τελεια αγαπη εξω βαλλει τον φοβον οτι ο φοβος κολασιν εχει ο δε φοβουμενος ου τετελειωται εν τη αγαπη, ημεις αγαπωμεν οτι αυτος πρωτος ηγαπησεν ημας (ΙΩΑΝΝΟΥ Α΄ 4:17-19). Το ιδιο υποστηριζουν και οι συγχρονοι Αγιοι. Η αγαπη οικοδομει μια κοινοτητα αγαπης και αμοιβαιας υπηρεσιας. Ο Χριστος απεκαλυψε οτι ο ανθρωπος δεν ειναι προορισμενος να ζει υπο το κρατος του νομου αλλα υπο την χαρη του Θεου (Ρωμ 6,14). Ουτε χρειαζονται την κοσμικη εξουσια οι χριστιανοι. Και ουτε αρμοζει σ’αυτους να χρησιμοποιουν τον καταναγκαστικο χαρακτηρα της εξουσιας για να επιβαλλουν νομοθετικα την ηθικη. Οταν ο ανθρωπος γευθει το αχρονο και απολυτο ειναι ικανος να επιφερει αρμονια και ταξη στις κινησεις του και κατ” έπεκταση στον κοσμο.

    Το παραδειγμα για το καθεστως του Χιτλερ και την μειοψηφια που δεν το υποστηριξε και οτι δεν πρεπει να σωπασουν ειναι σωστο και δεν πρεπει να σωπαινει η μειοψηφια αλωστε τα δικαιωματα της υποστηριξα εγω στο αρχικο σχολιο. Δεν ειπε κανεις να σωπασετε. Το συστημα αλλωστε οσο και αν το κατηγορειτε σας επιτρεπει την κριτικη απεναντι του. Εγω ειπα πως συμφωνα με την αρχη της πλειοψηφιας της δημοκρατιας που υπερασπιζεστε θα επρεπε να αποδεχεστε αυτην την γνωμη ως την ενδειξη της λαικης βουλησης και να εγκαταλειψετε προς το παρον την ανατροπη του συστηματος. Αν ειστε πραγματικα δημοκρατες.Το παραδειγμα σου ομως με τον Χιτλερ ειναι ενα επιχειρημα που δεν ειναι ιδαιτερα κολακευτικο για τις πλειοψηφιες γενικα, αρα και σ’αυτες που εμφανιζονται στις δημοκρατιες.
    Περνωντας τωρα στο θεμα των ειδικων, θα ηθελα να ξαναθεσω το ερωτημα για το ποιο θα ειναι το περιεχομενο των συζητησεων σε μια συνελευση. Ο συνομιλητης μου επικαλειται τα λαθη των ειδικων για να δικαιολογησει την λαικη κυριαρχια, επισημαινοντας ορθα οτι και η ιδια κανει λαθη, αλλα τουλαχιστον θα ειναι λαθη του λαου. Μα για λαθη δεν προκειται και στις δυο περιπτωσεις. Και τωρα ειλικρινα ποιος θα κανει τα περισσοτερα λαθη ο ειδικος η ο λαος? Το συγχρονο φαινομενο των φοβισμενων ανθρωπων υπαρχει αλλα πεφτουμε στην περιπτωσιολογια. Το οτι μπορει να σχετιζεται με μια διαστροφικη θεωρηση του Θεου ειναι επισης αληθες. Αλλα δεν καταλαβα, ο οποιος φοβος υπαρχει απεναντι σε ειδικους αναιρει την αποτελεσματικοτητα του ειδικου. ? Ο φοβος δεν εχει σχεση με του ειδικους , πιστευω. Οι καταστροφες για τις οποιες μιλας δεν μπορουν να σταματησουν και μεσα στο υπαρχον συστημα, αν μιλαμε για οικολογικη καταστροφη. Ειναι δηλαδη μεσα στην λογικη του καπιταλσιμου να καταστρεφει τον πλανητη, η μηπως την ευθυνη την εχουν συγκεκριμενες πραξεις συγκεκριμενων ατομων? Και τι ειναι αυτο που σε εχει πεισει οτι υπο δημοκρατικο καθεστως οι ανθρωποι θα θελουν να προαστατευσουν πιο πολυ το περιβαλλον και οχι να το εκμεταλλευτουν?
    Κατηγορειται η χριστιανικη θρησκεια οτι ειναι μηδενιστικη επειδη ταχα “σνομπαρει την ζωη για την ψευδη υποσχεση μιας αλλης”. Εδω εχουμε τρια λαθη . Πρωτον ο Χριστος ειναι η οντως Ζωη (αλλωστε εκανε τοσο θαυματα (αναστασεις νεκρων, θεραπεια ασθενειων) που δειχνουν την αγαπη για την ζωη), ο χριστιανος εκφραζει την απολυτη καταφαση στην ζωη, και βρισκει ετσι το κρυμμενο νοημα της και κατακτα την αιωνιοτητα απο αυτην την ζωη. “εγω ειμι ο αρτος της ζωης”, και αλλου “ουτος εστιν ο αρτος ο εκ του ουρανου καταβαινων ινα τις εξ αυτου φαγη και μη αποθανη εγω ειμι ο αρτος ο ζων ο εκ του ουρανου καταβας εαν τις φαγη εκ τουτου του αρτου ζησει εις τον αιωνα και ο αρτος δε ον εγω δωσω η σαρξ μου εστιν υπερ της του κοσμου ζωης”. Ο χριστιανος δεν ζητει να λυτρωθει απο τον κοσμο, οπως π.χ ο ινδουιστης αλλα να λογικοποιησει τον κοσμο ( να τον οδηγησει στην εκπληρωση του λογου της υπαρξεως του) αφου και ο Χριστος φερνει τον θειο Λογο μεσα στον κοσμο. Δευτερον δεν ειναι ψευδης και τριτο δεν ειναι υποσχεση, ειναι βεβαιωση. Ειναι επισης αντιφατικο να κατηγορεις τον χριστιανισμο απο την μια για αμελεια του κοσμου και απο την αλλη για την αναπτυξη του καπιταλισμου με την τοσο μεγαλη ιστορικη γονιμοτητα του. Η κριτικη θα ηταν πιο ταιριαστη σ’αυτους που απαρνουνται το παρον και τα καλα στοιχεια της ζωης και του πολιτισμου για την υποσχεση και ελπιδα μιας ουτοπιας. Αυτη η αρνησικοσμια και αναχωρητισμος ειναι χαρακτηριστικο κυριως των κοινωνικων επαναστατων.

    Για να περασουμε σε ενα αλλο θεμα , ο Μπουκτσιν απο οτι καταλαβαινω δεν πολυγουσταρει το καπιταλισμο,αφου τον ταυτιζει μαλιστα με καρκινο. Εγω αντιθετως υποστηριζω οτι ο ελευθεριακος ακρατικος καπιταλισμος, ειναι μια μορφη οργανωσης της οικονομιας που ειναι συμβατη με την ελευθερια και την ηθικη.

    • Γιάννης said,

      Αγαπητέ Σάκη,
      μερικά σχόλια περί εξέλιξης. Κατ’αρχάς, δεν νομίζω πως χρειάζεται να σου εξηγήσω πως άλλο εξελικτική θεωρία και άλλο θεωρίες για την εμφάνιση της ζωής. Έχεις την τάση να τα μπλέκεις και αυτό καθιστά την όποια συζήτηση δυσχερέστερη. Η εντύπωσή μου είναι, και σε προκαλώ να με διαψεύσεις, πως η εξελικτική θεωρία δεν ισχυρίζεται πως μπορεί να εξηγήσει με ποιο τρόπο δημιουργήθηκε η ζωή. Ναι μεν η συντριπτική φαντάζομαι πλειοψηφία των εξελικτικών βιολόγων θα πρέπει να είναι κοντά στην υλιστική θεώρηση για την απαρχή της ζωής, δηλαδή που δεν προϋποθέτει κάποιο δημιουργό όπως τον εννοείς εσύ, αλλά δεν έχω υπόψη μου αυτούς που προσπαθούν να την εξηγήσουν χρησιμοποιώντας ως εργαλείο την εξελικτική θεωρία. Για εξελικτική θεωρία έχει νόημα να μιλάμε εφόσον έχουμε στα χέρια μας τον γενετικό μηχανισμό που επιτρέπει την κληρονόμηση χαρακτηριστικών.

      Επί της ουσίας για το ζήτημα της γέννεσης της ζωής δεν υπάρχουν πολλά που μπορούμε να πούμε με σιγουριά. Είναι σαφές πως δεν υπάρχει επαρκής επιστημονική γνώση για να δώσει πειστική εξήγηση για το πως ακριβώς συνέβη: Μπορείς βέβαια να διαβάσεις π.χ. το άρθρο της wikipedia για την αβιογένεση για να δεις πως οι θεωρίες που έχουμε αυτή τη στιγμή μπορεί σίγουρα να μην είναι ικανοποιητικές αλλά έχουν εξελιχθεί από την εποχή των προϋποθέσεων του Oparin στις οποίες αναφέρεσαι και απαντάς.
      Από εκεί και πέρα το θέμα είναι περισσότερο φιλοσοφικό παρά επιστημονικό. Φαίνεται πως έχεις μια «α λα καρτ» αντίληψη για την επιστήμη. Τη χρησιμοποιείς έως κάποιο σημείο που θεωρείς πως εξυπηρετεί κάτι και εκεί που θεωρείς πως εμφανίζονται δυσκολίες (λες και είναι κάτι πρωτόγνωρο αυτό για την επιστήμη!) προστρέχεις στη θαλπωρή των μεταφυσικών θεωρήσεων που βγάζουν τη λύση μέσα από το καπέλο.
      Δεν ξέρω τι μπορούμε να συζητήσουμε πάνω σε αυτό. Κάποιοι είμαστε υλιστές και νατουραλιστές και παίρνουμε αυτές τις θέσεις μας στα σοβαρά προσπαθώντας να ερμηνεύσουμε τα φαινόμενα μένοντας συνεπείς σε αυτές τις αρχές, κάποιοι άλλοι μεταπηδάνε ανάλογα με τα κέφια.

      Ένα σχόλιο μόνο σχετικά με το βίντεο του Ντώκινς, στο οποίο υποτίθεται πως παραδέχεται την αναγκαιότητα μίας ευφυούς ύπαρξης για την απαρχή της ζωής. Μάλλον δεν καταλαβαίνεις, ή πιθανότατα δεν θέλεις να καταλάβεις τι λέει ο Ντώκινς στη συγκεκριμένη συνέντευξη. Εξηγεί πολύ απλά πως ακόμη κι αν δεχτούμε την ύπαρξη μιας εξωγήινης ευφυίας η οποία είναι υπεύθυνη για τη ζωή στη Γη, δεν μπορούμε να αποφύγουμε να δώσουμε μία εξήγηση για το πως βρέθηκαν εκεί που βρέθηκαν αυτές οι εξωγήινες ευφυίες. Και πάλι, ενώ εμείς επιδιώκουμε να δώσουμε νατουραλιστική ερμηνεία και σε αυτό το πρόβλημα, εσύ επιλέγεις τον ευφυή σχεδιασμό από μία οντότητα η οποία δεν δημιουργήθηκε μέσα στον κόσμο αλλά δημιούργησε τον κόσμο.

      Για την κριτική σου στην εξελικτική θεωρία ό,τι και να πω θα είναι λίγο. Θέτεις ζητήματα που έχουν απαντηθεί ξανά και ξανά και ξανά. Λες και παίζουμε κάποιο περίεργο παιχνίδι εντυπώσεων και δεν έχει σημασία το γεγονός πως έχουν απαντηθεί αλλά πρέπει να απαντώνται στον αιώνα τον άπαντα μήπως και αλλάξει κάτι.
      Δεν νομίζω πως έχει νόημα να παίξουμε αυτό το παιχνίδι, καταλαβαίνω πως δεν έχεις πρόβλημα να διαβάσεις αγγλικά και σε παραπέπω στο ήδη γνωστό σου φαντάζομαι http://www.talkorigins.org/indexcc/list.html
      Αν δεν σε πείθουν οι εκεί εξηγήσεις για τα ζητήματα που θέτεις, τα οποία τυχαίνει να απαντώνται ένα προς ένα, τα ξανασυζητάμε. Το αγαπημένο σου απ’όσο φαίνεται είδος επιχειρημάτων, που πάει ως εξής «το Χ είναι πολύ πολύπλοκο για να έχει προκύψει εξελικτικά, θα έπρεπε να έχει σχεδιαστεί από κάποιον» νομίζω πως καλύπτεται επαρκώς. Καμηλοπαρδάλεις, Drosophila, fragella είναι όλα εκεί και σε περιμένουν.

      Ένα μόνο σχόλιο επί της ουσίας. Αρκετά με τις εντυπωσιοθηρικές επικλήσεις στους «ωκεανούς συμπαντικής τυχαιότητας» που παραπέμπουν στο αστείο παράδειγμα με το ρολόι στην έρημο. Η εξέλιξη μέσω της φυσικής επιλογής είναι μια μακρά διαδικασία δύο σταδίων. Από τη μία έχουμε τις όντως τυχαίες μεταλλάξεις, αλλά έχουμε και την εξίσου σημαντική επιβίωση του οργανισμού μέχρι να αποκτήσει απογόνους. Αυτό το δεύτερο στάδιο δεν είναι τυχαίο και μέσω αυτού είναι που αθροίζονται από γενιά σε γενιά τα κληρονομήσιμα χαρακτηριστικά στους οργανισμούς. Χωρίς αυτό το δεύτερο στάδιο δεν θα υπήρχε εξέλιξη. Ότι δεν είναι τελεολογικό δεν σημαίνει πως είναι και εντελώς τυχαίο.

      Τώρα, το ότι η θεωρία της εξέλιξης είναι «ανήθικη» και συχετίστηκε και χρησιμοποιήθηκε από διάφορες μισαλλόδοξες ομάδες, προφανώς δεν μας λέει τίποτα για την ισχύ της και οδηγεί σαν επιχείρημα σε μία σειρά από παραδοξολογίες. Σαν να αρχίσω να κατηγορώ ως κακή και λανθασμένη την ατομική θεωρία επειδή με βάση αυτή σκοτώθηκε τόσος κόσμος στο Ναγκασάκι και ακόμη χειρότερα, επαπειλείται και ο αφανισμός όλου του είδους.
      Δεν απαιτείται ιδιαίτερη προσπάθεια για να κατανοήσει κανείς πως η εξέλιξη μπορεί με αρκετή σαφήνεια να οδηγήσει στον αλτρουϊσμό και και την ηθική συμπεριφορά αντί για μίσος, φοβάμαι σίγουρα περισσότερο απ’ό,τι ιστορικά έχει οδηγήσει σε αυτά ο χριστιανισμός.
      Σε κάθε περίπτωση, πως είναι δυνατόν μία επιστημονική θεωρία να χρησιμοποιείται σαν κανονιστικό πλαίσιο για οτιδήποτε, το αφήνω στη καλπάζουσα φαντασία αυτών που το κάνουν, δεν μπορεί να σημαίνει κάτι για την ίδια τη θεωρία η οποία προσπαθεί απλά να παράσχει το ερμηνευτικό πλαίσιο για αυτά που παρατηρούμε γύρω μας.

  5. dimotismos said,

    Βαικά δεν ήθελα να επεκταθώ σε μία αναίρεση της θεωρίας των «δημιουργιστών» υπέρ της θεωρίας της εξέλιξης, επειδή εύκολα μπορεί να βρει ο οποιοσδήποτε συντριπτικά επιχειρήματα εναντίον της πρώτης και υπέρ της δεύτερης. Εξίσου δεν θα αναλωνόμουν εάν κάποιος υποστήριζε εδώ μέσα την υπεροχή της βουντού ιατρικής έναντι της δυτικής. Θα καταδίκαζα την πρώτη και θα παρέπεμπα αλλού. Αλλά κάποιος από εμάς ισως θα δημοσιεύσει τις επόμενες μέρες εδώ ως σχόλιο κάποια επιχειρήματα που ανασκευάζουν μερικά βασικά σου επιχειρήματα.

    Κάνω κάποια σχόλια στα υπόλοιπα που γράφεις.

    Το θέμα δεν είναι να βρεθεί μία ύστατη αιτία, και να σταματήσουμε μετά να διερωτώμαστε για τη ζωή και τα υπαρξιακα ερωτήματα. Η λογική σου μοιάζει εδώ με τους κοινωνιολόγους. Αυτή βρίσκουν στα γονίδια κι εσύ στον Θεό, ένα λιμάνι για να καταλαγιάσει η αναζήτησή τους. Οι αιτίες οδηγούν με σειρά αλυσίδας στην ύστατη αυτοθεμελιούμενη αιτία. Σε μια χιμαιρα.

    Η κοινωνικη οικολογία προσδιδει ιδιαιτερη αξια στους στοχασμους του Ντιντερο, πχ στο Ονειρο του Ντ” Αλαμπερ, οπου σκιαγραφειται η ευαισθησια της υλης, και η ικανοτητα της να φτανει σε επιπεδα οργανωσης όπου να παρατηρειται στοιχειωδης ως και θεμελιώδης υποκειμενικοτητα.

    Το θεμα ειναι λοιπον να αναζητουμε τη δυνατοτητα αναδυσης ενος αστερισμου φαινομενων σε προγενεστερες μορφες υπαρξης, οχι την αδυσωπητη αιτια των πρωτων στα δευτερα. Η ψυχη ειναι η πραγματωση της δυνατοτητας της υλης να οργανωνεται ετσι ωστε να δημιουργειται υποκειμενικοτητα. Υλη και ψυχη δεν ειναι αντιθετες εννοιες, οπως παραδοσιακες μηχανιστικες αναλυσεις θεωρουν. Παρατηρειται κι εδω συμπτωση υλιστων και θεϊστων, στην υιοθετηση αυτης της ριζικης αντιθεσης (γι” αυτο εξαλλου ο χριστιανισμος ηταν συμβατος μεχρι ενος σημειου με την καπιταλιστικη ιδεολογια κυριαρχιας επι της φυσης, φυσης τοσο εσωτερικης οσο και εξωτερικης).

    Πολυ φοβαμαι οτι δεν μπορεις να υποστηριξεις επιτυχως την ταυτιση της θεωριας της εξελιξης με την κοινωνιοβιολογια. Υποστηρικτες της θεωριας της εξελιξης και της σχετικης επιστημης της βιολογιας, διατυπωσαν τοσο διαφορετικες θεωριες για την κοινωνια, αλλα και για την ιδια την εξελιξη των βιολογικων οργανισμων. Μην ξεχναμε τη ριζικη αντιθεση Σπενσερ και Κροποτκιν, επι της ιδιας δαρβινικης βασης. Στη συγχρονη εποχη απο την αλλη υπαρχουν κοινωνιοβιολογοι ή αυστηροι γονιδιακοι ντετερμινιστες, αλλά υπαρχουν και βιολογοι που δινουν εμφαση σε μια τοσο υποκειμενικη οσο και αντικειμενικη διασταση της εξελιξης, οπως ο Steven Rose (εμφαση στα μονοπατια της ζωης [life-lines]), ο Francisco Varela, ο William Trager (που δινει εμφαση στη συμβιωση, επιβιωνουν δλδ τα ειδη που συμβιωνουν καλυτερα με τα υπολοιπα). Το γιατι ειναι κυριαρχες στη επιστημη της βιολογιας καποιες αυστηρα αναγωγιστικες τασεις εχει να κανει φυσικα με το κοινωνικο συστημα στο οποιο αναπτυσσονται. Επιμενω λοιπον οτι δεν μπορεις να χρησιμοποιεις καποιον οπως ο Καστοριαδης για τα επιχειρηματα σου εναντιον της εξελιξης γενικα, παρα μονο εναντιον καποιων αναγωγιστικων και κοινωνιοβιολογικων πτυχων αυτης της θεωριας. Ο Καστοριαδης, οχι μονο αποδεχοταν στη γενικοτητα της τη θεωρια της εξελιξης, αλλα θεωρουσε απελπιστικα αποπροσανατολισμενους (το λιγοτερο) οσουν υιοθετουν καποια εκδοχη της δημιουργιστικης θεωριας της εξελιξης. Οποτε, μονο αποπροσανατολιστικη ειναι η αναφορα σ’αυτον εκ μερους σου. Οταν ο Καστοριαδης συζητουσε πχ με τον Varela επι της θεωριας της εξελιξης και αναδεικνυε και καποια προβληματα που εχει αυτη η θεωρια, το εκανε επειδη ηθελε να δειξει τη φιλοσοφικη ανεπαρκεια του δαρβινικου οικοδομηματος καθεαυτου, αλλα οχι για να ισοπεδωσει αυτην τη θεωρια αλλα να συμβαλλει σε μια αναζωογονηση της και την περαιτερω αναπτυξη της. Ο Καστοριαδης επισης ελεγε οτι υπαρχουν θεμελιωδη προβληματα στη φυσικη επιστημη, με την υποτιθεμενη ασυμβατοτητα σχετικοτητας και κβαντομηχανικης (διαφωνω μ” αυτον εδω). Για την ακριβεια ελεγε οτι υπαρχει μια ωρολογιακη βομβα στα θεμελια της φυσικης. Αυτο ομως δεν σημαινε οτι δεν θεωρουσε τη Φυσικη επιστημη!

    Τελεολογια δεν σημαινει θεολογια. Ο Μπουκτσιν υιοθετει ενα ειδος τελεολογιας βασισμενο στην εννοια της ολοτητας. Η υλη δεν θεωρειται στατικη αλλα εμφορτη δυνατοτητων αναπτυξης (κι αυτο οχι ως αξιωμα, αλλα ως εξαγωγη ελλογων συμπερασματων απο την ιδια της την αναπτυξη). Αυτες οι δυνατοτητες δημιουργουνε την ιδια την ιστορια τους, και μπορουμε εκ των υστερων να δουμε τη συνοχη στην πραγματωση αυτων των δυνατοτητων. Αλλα αυτο δεν σημαινει οτι εξαρχης υπηρχε ενα σχεδιο που ακολουθησε η φυση. Ουτε σημαινει οτι ολα εγιναν κατα τυχη. Η συγκεκριμενη πραγματωση των δυνατοτητων, και η ελλογη εξαγωγή της εννοιολογησης τους, οδηγει σε μια ισχυρη υποθεση υπερ μιας συγκεκριμενης κατευθυνσης. Η κατευθυνση αυτη δεν ηταν προκαθορισμενη εξαρχης αλλα αναδυεται τωρα απο την ιδια την ιστορια της φυσης. Το συμπαν αποδεικνυεται στην εξελιξη του τροπον τινα «βιοφιλικο», σε αντιθεση με τις θεωριες που θελουν τη ζωη ενα απλο «ατυχημα» σ” ενα απειρο συμπαν. Εδω δεν μπορω παρα να παραπεμψω στο βιβλιο του Μπουκτσιν «The philosophy of social ecology/ Essays on dialectical naturalism» οπου πραγματευεται τα δυσκολα αυτα ζητηματα.

    Δεν μπαινω σε λεπτομερειες οσον αφορα τη σχεση φυσικης και βιολογιας. Δεν βλεπω να διαψευδεται αυτο που ηθελα να επισημανω. Ακομα και στη φυσικη υπαρχουν αναπαντητα προβληματα και ερωτηματα, οπως και στη βιολογια, αλλα αυτο δεν αναιρει την επιστημονικοτητα τους. Φυσικα εχουν διαφορες μεταξυ τους, αλλα καποια προβληματα εντος των επιστημων κατα βαση τις τρεφουν ως επιστημες, δεν τις διαλυουν.

    Περνωντας σε αλλα θεματα. Η φυση δεν ειναι ηθικη. Η αναπτυξη της ιδιας της φυσης ομως, επετρεψε σε καποια στιγμη στα ηθικα ζητηματα να αναδυθουν. Η κοινωνια την οποια προϋποθετουν οι ηθικοι προβληματισμοι ειναι προϊον της φυσικης εξελιξης και μερος της. Ετσι, διαπιστωνουμε οτι η φυση δεν ειναι στον αντιθετο πολο της ηθικης και του εκπολιτισμου, αλλα ειναι φορεας των δυνατοτητων για ηθικη. Φυσικα ειναι και φορεας ικανοτητων καταστροφης, αλλα η κοινωνικη οικολογια διακρινει μεταξυ δυνατοτητων και απλων ικανοτητων.
    Νομιζω οτι πρεπει να συμβουλευτεις ξανα το ιδιο το κειμενο μας «τι ειναι η κοινωνικη οικολογια», επι του οποιου εστειλες το σχολιο σου, αν θελεις να μαθει τι διαφοροποιει τον ανθρωπο απο τη φυση κα τα λοιπα που ρωτας εδω.

    Δεν δημιουργηθηκαν πρωτα οι ανθρωποι και μετα οι θεσμοι. Ανθρωποι υπηρξαν οταν υπηρξαν και θεσμοι. Χαρακτηριστικο του ανθρωπου ειναι η ζωη εντος επινοημενων θεσμων, πολυ χαλαρων στην αρχη ή συνδεδεμενων με βιολογικα χαρακτηριστικα του ειδους, αλλα σίγουρα θεσμων.

    Ο εσωτερικος και εξωτερικος κοσμος ειναι ταξινομησεις που επιτρεπουν την κυριαρχηση τοσο του πρωτου οσο και του δευτερου. Ειναι χαρακτηριστικο οτι και οι δυο πηγαζουν απο μια πρωταρχικη επικεντρωση στο προσωπο ή στο ατομο. Ο εξωτερικος και ο εσωτερικος κοσμος του ατομου. Τον αφανισμο του δημοσιου βιου ακολουθουν και τα καταλληλα ιδεολογηματα.

    Η κοινωνικη οικολογια στοχευει σ” ενα δημοκρατικο κινημα. Οι αμεσοδημοκρατικοι θεσμοι συνιστουν γι” αυτη τη σημαντικοτερη μορφη αμεσης δρασης. Αυτο δεν σημαινει οτι αποκλειει τη χρηση βιας για την υπερασπιση των δημοκρατικων διεκδικησεων. Ο αγωνας εναντια στον φασισμο στην Ισπανια του ’36 ενειχε και αφαιρεση ζωης, αλλα ηταν ενας ανθρωπιστικος αγωνας για την ιδια τη ζωη.

    Η Γαλλικη Επανασταση αφησε μια τεραστια κληρονομια στην ανθρωποτητα, και η εξελιξη της δεν ηταν προκαθορισμενη. Ειναι χαρακτηριστικο οτι κρινουμε πολλες απο τις δυσαρεστες εξελιξεις σ” αυτην, βασιζομενοι στα ιδια τα ιδεωδη που ο διαφωτισμος και η επανασταση μας κληροδοτησαν.
    Η αποτυχια των επαναστασεων να πραγματωσουν τα ιδεωδη τους στην πληροτητα τους αντισταθμιζεται απο την πλουσια κληρονομια ιδεων και θεσμων που προσεφεραν.
    Η αποτυχια των επαναστασεων οφειλεται και στους υλικους περιορισμους της ζωης στο περιβαλλον που αναδυθηκαν. Δεν σημαινει οτι επειδη μερικες απετυχαν ολες θα αποτυχουν, ή οτι ολες θα καταληξουν σφαγεια.

    Το περιγραμμα του απελευθερωμενου ανθρωπου και της απελευθερωμενης κοινωνιας εχει ηδη διαμορφωθει απο την ιδια την ιστορια της ελευθεριας, οπως την καταγραφουν τα μεγαλα ιστορικα κυματα του αγωνα του ανθρωπου γι” αυτην. Η συγκεκριμενοποιηση της ελευθεριας ειναι εργο των ανθρωπων που θα αγωνιστουν γι” αυτην. Αλλα δεν θα τη δημιουργησουν απο το πουθενα. Παταμε ηδη στα τεραστια ιστορικα κυματα πραγματωσης των δυνατοτητων του ανθρωπου για ελευθερια, υποκειμενικοτητα και συνεργασια. Οι παιδαγωγοι θα διαπαιδαγωγησουν και θα διαπαιδαγωγηθουν. Η ελευθερια διδασκεται και βιωνεται, αλλα ειναι συγκεκριμενη ιστορικα. Η ελευθερια ειναι κοινωνικος προσδιορισμος και οχι ψυχικη ασκηση που πηγαζει απο τα βαθη της ανθρωπινης ψυχης.
    Και, ναι, μην ανησυχεις, η κοινωνικη οικολογια οραματιζεται μια κοινωνια που οχι μονο δεν αποκλειει την κριτικη, αλλα την αναζητα. Πως ομως δεν θα καταληξουμε στα αντιθετα απ” οσα ευχομαστε; Αυτο εχει να κανει με διαφορους παραγοντες, απο το επιπεδο της υλικης ζωης, μεχρι τον μεγαλο αγωνα δημοκρατιας και διαφωτισμου που θα εχει προηγηθει.

    Η αγαπη που επικαλεισαι, μεσα στα θρησκευτικα πλαισια, επαιξε τον ιστορικο της ρολο σε προγενεστερες φασεις της ανθρωπινης ιστοριας. Για την κοινωνικη οικολογια το εργο της εξαντληθηκε. Αν οι χριστιανοι δεν χρειαζονται την κοσμικη εξουσια, οι συγχρονοι ανθρωποι τη χρειαζονται. Αν δεν ειναι στα χερια τους, θα ειναι στα χερια καποιου αλλου.

    Την κριτικη εναντιον του δεν μας την επιτρεπει ακριβως το συστημα. Αλλα τα υπολειμματα ελευθεριας που το συστημα δεν εχει καταφερει να απεμπολησει λογω της ενεργου δρασης των ανθρωπων. Ακομα και σημερα η ανοιχτη λογοκρισια καταγγελεται και δυσκολα γινεται ανοικτη, γι” αυτο το συστημα μεταχειριζεται την εμμεση λογοκρισια. Ο καθενας λεει ο,τι θελει, αλλα μονο ο λογος πολυ λιγων μπορει να φτανει στα αυτια των πολλων.

    Σημερα δεν υπαρχει δημοκρατια. Οι σημερινοι ανθρωποι δεν ρωτηθηκαν για την εγκαθιδρυση του καπιταλισμου. Σιγουρα παντως στοχευουμε σε ενα μαζικο δημοκρατικο κινημα και οχι σε μια μπλανκιστικη επανασταση. Γι” αυτο και δεν επιδοκιμαζουμε τις τρομοκρατικες ενεργειες τυπου 17Ν που δρουνε στο ονομα των μαζων. Η κοινωνικη οικολογια στοχευει ακριβως στη δημιουργια δημοκρατικων θεσμων. Η ανατροπη του συστηματος που επιδιωκει δεν ειναι αντιδημοκρατικη, αλλα κατεξοχην δημοκρατικη, στο μετρο που σημερα δεν υπαρχει δημοκρατια.

    Η κοινωνικη οικολογια δεν στοχευει απλα σε μια κοινωνια της πλειοψηφιας, αλλα σε μια ελλογη δημοκρατικη οικολογικη κοινωνια. Αν η πλειοψηφια θελει τη θανατικη ποινη, η κοινωνικη οικολογια ειναι εναντιον της πλειοψηφιας, θεωρωντας οτι η αληθεια δεν ειναι ζητημα γκαλοπ. Η δημοκρατια εδω δεν θεωρειται απλα ενα μεσο, ή απλως διαδικασια, αλλα ασκηση της ελευθεριας ως πραγματωση των δυνατοτητων που διανοιγει η ιστορια. Συνθημα των κοινωνικων οικολογων ειναι: να περάσουμε στη δημοκρατία από την αντιπροσωπευση, και να ριζοσπαστικοποιησουμε το περιεχομενο της δημοκρατιας». Η δημοκρατία ειναι ενα χαρακτηριστικο μονο της ελλογης κοινωνιας που επιδιωκουμε.

    Οι ειδικοι μπορουν να συμβουλευουν αλλα οχι να αποφασιζουν, οπως σημερα. Δεν ειναι κακο να υπαρχουν ειδικοι.

    Οσον αφορα το ερωτημα σου: «Και τι ειναι αυτο που σε εχει πεισει οτι υπο δημοκρατικο καθεστως οι ανθρωποι θα θελουν να προαστατευσουν πιο πολυ το περιβαλλον και οχι να το εκμεταλλευτουν?»

    Αντιγραφω απο το κειμενο μας, που το εχεις μαλλον ξεχασει μετα απο τοσο μεγαλες ανταλλαγες:

    Η ιδέα της «κυριαρχίας» επί της Φύσης και όλα τα οικολογικά προβλήματα που συνδέονται μ’ αυτή, πηγάζουν από τον τρόπο που οι άνθρωποι αντιμετωπίζουν ο ένας τον άλλο μέσω της κυριαρχικής νοοτροπίας και των ταξικών και ιεραρχικών θεσμών. Για τα οικολογικά προβλήματα δεν ευθύνεται γενικά και αόριστα η «ανθρωπότητα» αλλά τα συγκεκριμένα κοινωνικο-οικονομικά συστήματα, όπως ο καπιταλισμός, που όχι μόνο οδηγούν στην καταστροφή της Φύσης αλλά υπονομεύουν και την ίδια την κοινωνική ζωή. Το ξεπέρασμα της οικολογικής κρίσης προϋποθέτει, σύμφωνα με την Κοινωνική Οικολογία, μία ελεύθερη κοινωνία χωρίς ταξικές και ιεραρχικές διακρίσεις.

    Οι μεγαλυτεροι κοινωνικοι επαναστατες εδωσαν τη ζωη τους εντος της κοινωνιας για την προωθηση των πιο απελευθερωτικων στοιχειων της. Δεν βρισκονταν ουτε σε μοναστηρια ουτε σε κοινοβια. Επισης οι επαναστατες υπερασπιστηκαν τα προοδευτικα χαρακτηριστικα των κατεστημενων κοινωνικων μορφων. Δεν ειπανε ποτε «τα του Καισαρος των Καισαρι, τα του Θεου τω Θεω». Ας κρινει καθεις επ” αυτου.

    Ειναι βεβαια η θρησκεια «η καρδια ενος ακαρδου κοσμου», και οχι απλα «το οπιο του λαου». Ποσο πολυ αυτη η καρδια ειναι ιστορικα ξεπερασμενη και εντελως αδυναμη φαινεται και απο την υποστηριξη σου ενος ελευθεριακου ακρατικου καπιταλισμου, δλδ μιας κοινωνιας στην οποια ο φετιχιστικος χαρακτηρας του εμπορευματος παραμενει κυριαρχος, στραγγαλιζοντας ολον τον πραγματικο πλουτο στη ζωη των ανθρωπων.

    ΥΓ: Ξεχασα να σχολιασω οσα ειπες για τη διακριση κοινωνικου-πολιτικου. Η παιδεια ειναι βεβαιως πολιτικος θεσμος με σαφη δημοσιο χαρακτηρα. Δεν εχει σχεση με την ιδιωτικη ζωη του ανθρωπου, αλλα βεβαιως την επηρεαζει, οπως την επηρεαζεουν και οι υπολοιποι πολιτικοι θεσμοι. Το θεμα ειναι να μη βγαινουν φιρμανια που να διεπουν την ιδιωτικη των ανθρωπων. Δημοκρατικα τυπογραφεια και ΜΜΕ σημαινει οτι ολοι μπορουν να τυπωνουν και να διαδιδουν τις ιδεες τους. Οι ιεραρχιες ειναι για μας πολιτικο θεμα. Στον ιδιωτικο βιο υπαρχουν διακρισεις που βασιζονται στο κυρος. Αυτες δεν μπορουν να πολιτικοποιουνται. Αλλα αν βασιζονται σε καποια θεσμισμενη ιεραρχια που δημιουργει προνομια αδυνατο να αμφισβητηθουν, σαφως αφορουν την πολιτικη σφαιρα. Ο τροπος ομως που οι ανθρωποι εθελοντικα κανουν ερωτα, μπανιο, που τρεφονται, ντυνονται, που ακουνε μουσικη κ.λπ. δεν μπορει να καθοριστει με πολιτικες αποφασεις.
    Αυτες οι διακρισεις ειναι τεχνητες οντως και βοηθουν απλα ως υπενθυμισεις για την αποφυγη του ολοκληρωτισμου που μπορει να εμφιλοχωρησει στις απελευθερωτικες προσπαθειες.

    Θοδωρης Βελισσαρης

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

WordPress.com Logo

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Log Out / Αλλαγή )

Twitter picture

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Log Out / Αλλαγή )

Facebook photo

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Log Out / Αλλαγή )

Google+ photo

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Log Out / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Follow

Get every new post delivered to your Inbox.

%d bloggers like this: